Sol Bar 🎉 Online Test Çözme Sitemiz Yayında! Yakında tüm sınıflar için testler eklenecektir. Sağ Bar
Online Test Çöz

Şiirde Ritim ve Ahenk Unsurları - Test 2

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersinin en önemli konularından biri olan Şiirde Ritim ve Ahenk Unsurları - Test 2 ile bilginizi pekiştirin! Bu test; kafiye, redif, ölçü, aliterasyon ve asonans gibi şiirde ritmi sağlayan temel unsurları kapsamaktadır.

Müfredata tam uyumlu olarak hazırlanan bu MEB Kazanım / Okul Sınavı testi çöz seçeneği, yazılı sınav başarınızı artırmak için tasarlanmıştır. Şiir analizi yapma ve ahenk ögelerini ayırt etme becerilerinizi ölçen bu sorularla eksiklerinizi hızla kapatın. En güncel Türk Dili ve Edebiyatı testleri için şimdi kendini test et ve hemen çözmeye başla!

Soru
20
Süre
20 dk
Sınıf
10. Sınıf
Soru 1
Şiirde ölçü, kafiye, redif, aliterasyon ve asonans gibi unsurların kullanılmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A
Şiirdeki bilgi ve tarihi gerçeklik oranını artırmak
B
Şiirin konusunu toplumsal sorunlarla sınırlamak
C
Şiirde ritim, müzikalite ve ses uyumunu (ahengi) sağlamak
D
Şiirde yabancı kelimelerin kullanımını kolaylaştırmak
E
Şiiri düz yazıya daha çok yaklaştırmak
Soru 2
"Eylül ayında esen ılık rüzgârlar, ruhumu dinlendirir." cümlesindeki gibi şiirlerde de bazı sessiz harflerin sıkça tekrarlanmasıyla bir uyum yakalanır. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde "s" ünsüzünün tekrarıyla sağlanan bir ahenk (aliterasyon) vardır?
A
Derinden derine ırmaklar ağlar / Uzaktan uzağa çoban çeşmesi
B
Ben giderim adım kalır / Dostlar beni hatırlasın
C
Akşam, yine akşam, yine akşam / Göllerde bu dem bir kamış olsam
D
Karadutum, çatal karam, çingenem / Nar tanem, nur tanem, bir tanem
E
Süzülüp mavi göklerden süzüm süzüm / Sessizce süzülür sular süzgün süzgün
Soru 3
Dize sonlarında aynı anlam ve görevde tekrarlanan kelimelere "kelime halinde redif" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde kelime halinde redif kullanılmıştır?
A
Bizim elde bahar olur, yaz olur / Dökülür yapraklar, her taraf saz olur
B
Karşıda duran o yüce dağlar / İçten içe benim için ağlar
C
Bahçemizde açan kırmızı güller / Şarkı söyler dertli diller
D
Gözlerin gözlerime değince / Felaketim olurdu ağlardım
E
Kalbim yine üzgün ve kırık / İçimde dinmeyen bir hıçkırık
Soru 4
Dize sonlarında kafiyeden sonra gelen, aynı görevdeki eklerin veya aynı anlamdaki kelimelerin tekrarlanmasına "redif" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde ek halinde redif kullanılmıştır?
A
Dönülmez akşamın ufkundayız vakit çok geç / Bu dünyadan göçmek için kendine bir yol seç
B
Derdimi söylesem dertli rüzgâra / Alıp götürür beni uzak diyara
C
Çiçekler açar dağlarda / Kuşlar ötüşür bağlarda
D
Gözlerin birer derya / Hayat sanki bir rüya
E
Akşam yine akşam yine akşam / Göllerde bu dem bir kamış olsam
Soru 5
Bir şiirde birinci dize ile üçüncü dizenin, ikinci dize ile de dördüncü dizenin kendi arasında kafiyeli olması durumuna (a-b-a-b) ne ad verilir?
A
Mani tipi kafiye
B
Sarma kafiye
C
Düz kafiye
D
Çapraz kafiye
E
Örüşük kafiye
Soru 6
Bir şiirde birinci dize ile dördüncü dizenin, ikinci dize ile de üçüncü dizenin kendi arasında kafiyeli olması durumuna (a-b-b-a) ne ad verilir?
A
Mani tipi kafiye
B
Sarma kafiye
C
Örüşük kafiye
D
Düz kafiye
E
Çapraz kafiye
Soru 7
Herhangi bir hece sayısı veya hece uzunluğu-kısalığı kuralına bağlı kalmadan, tamamen şairin özgür iradesiyle yazılan, Cumhuriyet Dönemi'nde yaygınlaşan şiir ölçüsüne ne ad verilir?
A
Hece ölçüsü
B
Duraklı ölçü
C
Serbest ölçü
D
Klasik ölçü
E
Aruz ölçüsü
Soru 8
Bir kelimenin, diğer kelimenin içinde aynen yer almasıyla oluşan kafiye türüne "tunç kafiye" denir. Tunç kafiye, zengin kafiyenin özel bir biçimidir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde tunç kafiye kullanılmıştır?
A
Bahçemizde açan kırmızı güller / Şarkı söyler dertli diller
B
Gözlerin gözlerime değince / Felaketim olurdu ağlardım
C
Karşıda duran o yüce dağlar / İçten içe benim için ağlar
D
Akşam yine akşam yine akşam / Göllerde bu dem bir kamış olsam
E
Garbın afakını sarmışsa çelik zırhlı duvar / Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var
Soru 9
Şiir okunurken bazı kelime veya hecelerin diğerlerine göre daha baskılı söylenmesine "vurgu", sesin duygulara göre alçaltılıp yükseltilmesine ise "tonlama" denir. Buna göre, şiirde vurgu ve tonlamanın doğru yapılması aşağıdakilerden hangisini doğrudan etkiler?
A
Şiirin hece ölçüsü kalıbını
B
Şiirdeki kelime sayısını
C
Şiirin hissettirdiği duyguyu ve ahengini
D
Şiirin yazıldığı tarihi dönemi
E
Şiirde kullanılan kafiye türünü
Soru 10
Yazılışları ve okunuşları aynı, anlamları farklı olan kelimelerin dize sonlarında kullanılmasıyla oluşan kafiye türüne "cinaslı kafiye" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde cinaslı kafiye kullanılmıştır?
A
Niçin kondun a bülbül kapımdaki asmaya / Ben yarimden ayrılmam götürseler asmaya
B
Bahar geldi çiçek açtı bahçeler / Şarkı söyler gece gündüz kuşlar
C
Gözlerin birer derya gibi derin / İçinde kaybolur her an kederin
D
Yollarda kalan gözlerim her an seni arar / Bu ayrılık kalbimi derinden yaralar
E
Akşam oldu yine çöktü karanlık / Bu yalnızlık bana çok ağır artık
Soru 11
Hece ölçüsüyle yazılmış şiirlerde, ahengi artırmak amacıyla dizelerin belli bölümlere ayrılmasına ve okurken hafifçe duraklanan bu yerlere ne ad verilir?
A
Takti
B
Durak
C
Redif
D
Ölçü
E
Uyak
Soru 12
Dize sonlarındaki yazılışları ve görevleri aynı olan eklerin veya kelimelerin dışındaki, tek ses benzerliğine dayanan kafiye türüne "yarım kafiye" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde yarım kafiye kullanılmıştır?
A
Bahar geldi gül açtı / Bülbül burdan uçtu
B
Yüce dağ başında yatan / Sılada yarini unutan
C
Yollarda kalan gözler / Her an yolunu gözler
D
Gözlerin birer derya / Hayat sanki bir rüya
E
Kalbim yine üzgün ve kırık / İçimde dinmeyen bir hıçkırık
Soru 13
Genellikle tek dörtlükten oluşan manilerde görülen, birinci, ikinci ve dördüncü dizelerin kendi arasında kafiyeli, üçüncü dizenin ise serbest olduğu kafiye şeması (a-a-x-a) aşağıdakilerden hangisidir?
A
Çapraz kafiye
B
Mani tipi kafiye
C
Örüşük kafiye
D
Sarma kafiye
E
Düz kafiye
Soru 14
Bir şiirdeki dizelerin son seslerinin benzeşme durumuna göre gösterilmesine kafiye şeması (örgüsü) denir. Buna göre, kafiye örgüsü "a-a-a-b" veya "a-a-b-b" şeklinde olan kafiye şemasına ne ad verilir?
A
Sarma kafiye
B
Düz kafiye
C
Örüşük kafiye
D
Çapraz kafiye
E
Mani tipi kafiye
Soru 15
Şiirlerde veya şarkılarda, her bendin ya da kıtanın sonunda aynen tekrarlanan dizelere ne ad verilir?
A
Kafiye
B
Durak
C
Nakarat
D
Aliterasyon
E
Asonans
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi şiirde ahengi sağlayan unsurlardan biri değildir?
A
Aliterasyon
B
Kafiye ve redif
C
Kelime tekrarları
D
Hece ölçüsü
E
Bilimsel tanımlar
Soru 17
Dize sonlarındaki iki ses benzerliğine dayanan kafiye türüne "tam kafiye" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde tam kafiye kullanılmıştır?
A
Başım dağ saçlarım kardır / Deli rüzgârlarım vardır
B
Kalem böyle yazılmıştır yazıma / Kimse bakmaz oldu benim sözüme
C
Karac'oğlan der ki kondum göçemedim / Helal süt emmişi seçemedim
D
Ağacın dalı bükülür / Yaprağı yere dökülür
E
Sen kaçan bir yavru ceylansın dağda / Ben peşine düşmüş bir avcıyım bağda
Soru 18
Dize sonlarındaki üç veya daha fazla ses benzerliğine dayanan kafiye türüne "zengin kafiye" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde zengin kafiye kullanılmıştır?
A
Akşam rüzgârı eser serince / Kalbim ürperir seni görünce
B
Derdimi söylesem derin derelere / Alıp götürür beni uzak yerlere
C
Gözlerime baka baka ağladı / Yüreğimi ataşlara dağladı
D
Bizim elde bahar olur, yaz olur / Dökülür yapraklar, her taraf saz olur
E
Gözlerimin önünden gitmez o çehre / Işık saçar sanki karanlık şehre
Soru 19
Şiirde ahengi sağlamak amacıyla aynı ünlü harflerin sıkça tekrarlanmasına "asonans" denir. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisinde asonans sanatı belirgin bir şekilde görülmektedir?
A
Gözlerin gözlerime değince / Felaketim olurdu, ağlardım
B
Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik / Bin atlı o gün dev gibi bir orduyu yendik
C
Desem ki vakitlerden bir nisan akşamıdır / Rüzgârların en ferahlatıcısı senden esiyor
D
Sokaktayım, kimsesiz bir sokak ortasında / Yürüyorum, arkama bakmadan yürüyorum
E
Ne feryat edersin divane bülbül / Senin bu feryadın gülşene kalsın
Soru 20
Türk şiirinin milli ölçüsü olan hece ölçüsü, dizelerdeki hece sayılarının eşitliğine dayanır. Hece sayısını bulmanın en kolay yolu dizelerdeki ünlü (sesli) harfleri saymaktır. Buna göre, aşağıdaki dizelerin hangisi 8'li hece ölçüsü ile yazılmıştır?
A
Ala gözlü benli dilber / Sana bahar geldi derler
B
Akşam yine akşam yine akşam / Göllerde bu dem bir kamış olsam
C
Derinden derine ırmaklar ağlar / Uzaktan uzağa çoban çeşmesi
D
Desem ki vakitlerden bir nisan akşamıdır / Rüzgârların en ferahlatıcısı senden esiyor
E
Gözlerin birer derya / Hayat sanki bir rüya
20
soru