Yeni Nesil Sorularla Ücretsiz Online Test Çöz!
Online Test Çöz

Kemosentez - Test 5

12. Sınıf Biyoloji dersi Canlılarda Enerji Dönüşümleri ünitesindeki Kemosentez konusuna yönelik bu beşinci test; MEB 12.2.3.1 kazanımı doğrultusunda inorganik maddelerin oksidasyonu, kimyasal enerjinin ATP'ye aktarılması, CO₂ özümlemesi, kemosentetik canlıların özellikleri, nitrifikasyon basamakları, madde döngülerindeki roller ve fotosentez-kemosentez karşılaştırmalarını orta düzey deney, öncül ve çıkarım sorularıyla değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. Sorular resmî MEB ders kitabı ve beceri temelli etkinliklerdeki ölçme mantığına yakın fakat tamamen özgündür.

Soru
20
Süre
25 dk
Sınıf
12. Sınıf
Soru 1
Bir kemosentetik bakterinin ATP üretimi normal olduğu hâlde CO₂ özümlemesinin durduğu belirlenmiştir.

Bu gözleme göre aşağıdakilerden hangisi en olasıdır?
A
İnorganik madde oksidasyonunun tamamen durmuş olması
B
Işığın kesilmiş olması
C
Enerji üretiminin sona ermesi
D
Klorofilin parçalanmış olması
E
Karbon kaynağının ortamdan uzaklaştırılmış olması
Soru 2
Kemosentez yapan bakterilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

I. Bazıları azot döngüsünde görev alır.
II. Bazıları kükürtlü bileşikleri oksitleyebilir.
III. Enerji elde etmek için mutlaka güneş ışığı kullanır.
IV. CO₂'den organik madde sentezleyebilir.
A
III ve IV
B
I, II, III ve IV
C
I, II ve IV
D
II ve III
E
I ve III
Soru 3
Bir ortamda nitrat bakterilerinin sayısı artarken nitrit miktarı sabit tutulmaktadır.

Diğer koşullar uygun olduğuna göre aşağıdakilerden hangisi beklenir?
A
Amonyak oluşumunun artması
B
Klorofil sentezinin artması
C
Fotofosforilasyonun hızlanması
D
Nitrat oluşum hızının artması
E
Suyun parçalanmasının artması
Soru 4
Bir ortamda amonyak miktarı azalırken nitrit artmakta, aynı zamanda ortam CO₂'si de azalmaktadır.

Bu değişimlerin birlikte görülmesi aşağıdakilerden hangisini en güçlü biçimde destekler?
A
Amonyağın oksidasyonundan elde edilen enerjinin organik madde sentezinde kullanıldığını
B
Nitritin doğrudan glikoza dönüştüğünü
C
CO₂'nin enerji kaynağı olduğunu
D
Klorofil miktarının arttığını
E
Fotosentezin hızlandığını
Soru 5
Bir ortamda nitrit bakterilerinin sayısı azalırken nitrat bakterilerinin sayısı değişmemektedir.

Bu durumda aşağıdakilerden hangisinin ilk olarak azalması beklenir?
A
CO₂'nin fotosentezde kullanımı
B
Suyun fotolizi
C
Nitritin nitrata dönüşüm kapasitesi
D
Amonyağın nitrite dönüşüm hızı
E
Işığın soğurulması
Soru 6
Bir kemosentetik bakteride enerji üretim basamağı ile organik madde sentez basamağının birbirinden farklı olduğuna en güçlü kanıt aşağıdakilerden hangisidir?
A
Işık olmadığında kemosentezin devam etmesi
B
Kloroplast taşımaması
C
Bakterinin prokaryot olması
D
CO₂ olmadığında ATP üretiminin sürerken organik madde sentezinin durabilmesi
E
Azot döngüsünde görev alabilmesi
Soru 7
Fotosentez yapan bir canlı ile kemosentez yapan bir canlı karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi yalnız kemosentez yapan canlı için söylenebilir?
A
Enzimlerle metabolik tepkime yürütme
B
CO₂'den organik madde sentezleme
C
Ototrof beslenme
D
ATP kullanma
E
Enerjiyi inorganik maddelerin oksidasyonundan elde etme
Soru 8
Kemosentez yapan bir canlının çevresinde oksitlenebilir inorganik maddelerin bulunması neden önemlidir?
A
Klorofil sentezini başlatır
B
Işık enerjisini artırır
C
Doğrudan glikozun karbon iskeletini oluşturur
D
Organik madde sentezi için gerekli enerjinin elde edilmesini sağlar
E
Fotosentezin ışığa bağımlı evresini başlatır
Soru 9
Bir kemosentetik bakterinin bulunduğu ortamda oksitlenebilir inorganik madde miktarı artırılıyor fakat organik madde sentez hızı değişmiyor. Ortam CO₂'sinin çok düşük olduğu biliniyor.

Bu sonuç aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?
A
Klorofilin bulunmamasıyla
B
Işığın yetersiz olmasıyla
C
ATP'nin sentezlenememesiyle
D
Bakterinin heterotrof olmasıyla
E
CO₂'nin sınırlayıcı hâle gelmesiyle
Soru 10
Kemosentetik bakterilerin azot döngüsündeki etkinliği azalırsa aşağıdaki sonuçlardan hangisi ortaya çıkabilir?
A
Suyun fotolizinin artması
B
Amonyak, nitrit ve nitrat arasındaki dönüşümlerin yavaşlaması
C
Klorofil sentezinin tamamen durması
D
Fotosentezin tüm canlılarda durması
E
Atmosferde ışığın azalması
Soru 11
Bir kemosentetik bakteride aşağıdaki olaylar gerçekleşmektedir:

I. İnorganik maddenin oksidasyonu
II. ATP sentezi
III. CO₂'nin organik bileşiklere katılması
IV. Işığın klorofil tarafından soğurulması

Bu olayların gerçekleşme sırası ve kapsamı düşünüldüğünde hangisi kemosenteze ait değildir?
A
III
B
II
C
I
D
IV
E
I ve II
Soru 12
Bir kemosentetik bakterinin bulunduğu ortamdan CO₂ uzaklaştırılıyor, fakat oksitleyebildiği inorganik madde miktarı artırılıyor.

Bu durumda aşağıdakilerden hangisi beklenebilir?
A
Işık ihtiyacının artması
B
Organik madde sentezinin hızlanması
C
Klorofil üretiminin zorunlu hâle gelmesi
D
Fotosentezin başlaması
E
Enerji üretiminin sürmesine rağmen organik madde sentezinin aksaması
Soru 13
Kemosentez ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A
CO₂ organik madde sentezinde kullanılabilir
B
İnorganik maddelerin oksidasyonu gerçekleşebilir
C
Bazı prokaryot canlılarda görülür
D
Kemosentez yapan canlıların tamamı kloroplast taşır
E
Kimyasal enerji kullanılır
Soru 14
Bir kemosentetik bakterinin inorganik madde oksidasyonu artmış, ancak ATP üretimi artmamıştır.

Aşağıdakilerden hangisi bu durumu açıklayabilir?
A
Oksidasyonla açığa çıkan enerjinin ATP sentezine aktarılamaması
B
Fotosentezin yavaşlaması
C
CO₂ miktarının artması
D
Klorofil miktarının değişmesi
E
Işık şiddetinin azalması
Soru 15
Bir bakterinin organik madde üretimi için ışığa ihtiyaç duymadığı, ancak ortamda amonyak olmadığında üretimin azaldığı belirlenmiştir.

Bu bakteriye ilişkin hangi çıkarım yapılabilir?
A
Amonyağı oksitleyerek kemosentetik enerji elde ediyor olabilir
B
Amonyağı organik maddenin karbon kaynağı olarak kullanır
C
Klorofil kullanmak zorundadır
D
Işık olmadığında ATP üretemez
E
Fotosentetik bir ökaryottur
Soru 16
Bir bakteri H₂S'yi oksitleyerek enerji elde etmekte, bu sırada CO₂ tüketerek organik madde sentezlemektedir.

Bu bakteride H₂S ile CO₂'nin görevleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
A
Elektron alıcısı - ışık kaynağı
B
Karbon kaynağı - enerji kaynağı
C
Her ikisi de yalnız karbon kaynağı
D
Enerji kaynağı - karbon kaynağı
E
Her ikisi de yalnız enerji kaynağı
Soru 17
Derin deniz bacalarının çevresinde H₂S bakımından zengin bölgelerde kemosentetik bakterilerin yoğun olması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?
A
H₂S'nin doğrudan glikoza dönüşmesiyle
B
Klorofilin H₂S üretmesiyle
C
Bakterilerin güneş ışığını depolamasıyla
D
CO₂'nin enerji kaynağı olarak kullanılmasıyla
E
H₂S'nin oksidasyonunun bakterilere enerji sağlayabilmesiyle
Soru 18
Bir ortamda hem amonyağı nitrite dönüştüren hem de nitriti nitrata dönüştüren bakteriler bulunmaktadır.

Bu iki bakteri grubunun ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A
Aynı ürünü oluşturmaları
B
Aynı inorganik maddeyi kullanmaları
C
İnorganik azotlu bileşikleri oksitleyerek enerji elde etmeleri
D
Kloroplast taşımaları
E
Işığa zorunlu olarak ihtiyaç duymaları
Soru 19
Kemosentez yapan canlıların ışık bulunmayan ortamlarda üretici olarak yaşayabilmesi aşağıdaki özelliklerden hangisine dayanır?
A
Suyu ışık olmadan fotoliz etmelerine
B
Güneş enerjisini uzun süre depolamalarına
C
Enerji üretimlerinin ışığa değil kimyasal reaksiyonlara bağlı olmasına
D
CO₂ kullanmadan organik madde üretmelerine
E
Klorofil pigmentlerinin karanlıkta çalışmasına
Soru 20
Bir öğrencinin hazırladığı şemada 'inorganik madde → yeni inorganik madde + enerji → ATP → organik madde' sıralaması verilmiştir.

Bu şema aşağıdaki süreçlerden hangisini özetler?
A
Sindirim olayını
B
Fotosentezin ışığa bağımlı evresini
C
Oksijenli solunumu
D
Fermantasyonu
E
Kemosentezi
20
soru