Yeni Nesil Sorularla Ücretsiz Online Test Çöz!

20. Yüzyıl Başlarında Osmanlı Devleti ve Dünya - Test 7

Soru
20
Süre
20 dk
Sınıf
12. Sınıf
Soru 1
I. Dünya Savaşı'nın Osmanlı Devleti üzerindeki sonuçları, toprak kayıplarının yanı sıra, devletin uluslararası arenadaki hukuki statüsünü de derinden etkilemiştir. Lozan Antlaşması'nın, Sevr Antlaşması'na kıyasla Osmanlı/Türk Devleti lehine önemli kazanımlar içermesi, temelde aşağıdaki hangi ilkenin uluslararası alanda kabul görmesiyle ilişkilidir?
A
Ulusal egemenlik ve tam bağımsızlık ilkesinin tanınması
B
Dış borçların Osmanlı coğrafyasında kurulan devletler arasında paylaştırılması
C
Kapitülasyonlar rejiminin kesin olarak kaldırılması
D
Manda ve himaye sisteminin tasfiyesi
E
Boğazlar rejiminin Türk egemenliğine devredilmesi
Soru 2
I. Dünya Savaşı, Rusya'da Bolşevik İhtilali'nin tetiklenmesine ve Çarlık rejiminin yıkılmasına neden olmuştur. Bu devrim, sadece Rusya'nın iç dinamiklerini değiştirmekle kalmayıp, küresel siyaset ve uluslararası ideolojiler üzerinde de kalıcı etkiler bırakmıştır. Bolşevik İhtilali'nin I. Dünya Savaşı'nın sonuçları bağlamında, özellikle Batılı devletler açısından yarattığı en büyük endişe aşağıdakilerden hangisidir?
A
Rusya'nın Avrupa'daki topraklarını genişletme politikası izlemesi
B
Rusya'nın küresel ekonomideki payının artması
C
Rusya'nın yeniden bir monarşiye dönüşme ihtimali
D
Kapitalist Batı ülkelerine komünizm ideolojisinin yayılma tehlikesi
E
Rusya'nın Milletler Cemiyeti'ne üye olmak istememesi
Soru 3
I. Dünya Savaşı sonrasında kurulan Milletler Cemiyeti, barışı koruma ve uluslararası işbirliğini sağlama misyonuyla yola çıkmıştır. Ancak Cemiyet, özellikle büyük güçlerin kendi çıkarlarına yönelik politikalarını sürdürmesi ve saldırgan devletlere karşı etkili yaptırım uygulayamaması nedeniyle beklentileri karşılayamamıştır. Bu durum, Milletler Cemiyeti'nin başarısızlığında en belirleyici faktör olarak aşağıdakilerden hangisini ön plana çıkarmaktadır?
A
Cemiyet'in diplomatik görüşmeler için uygun bir platform sunamaması
B
Kurucu üyeler arasında yeterli dayanışmanın sağlanamaması ve büyük devletlerin ulusal çıkarlarını uluslararası barışın önünde tutması
C
Cemiyet'in silahsızlanma çağrılarının hiçbir ülke tarafından dikkate alınmaması
D
Küresel ekonomik krizin Cemiyet'in faaliyetlerini engellemesi
E
Üye devletlerin çoğunluğunun demokratik rejimlere sahip olmaması
Soru 4
I. Dünya Savaşı'nın ardından Osmanlı Devleti'nin topraklarında yeni devletler kurulmuş ve sınırlar yeniden çizilmiştir. Bu durum, özellikle Musul ve Kerkük gibi zengin petrol yataklarına sahip bölgelerin statüsü konusunda ciddi anlaşmazlıklara yol açmıştır. Lozan Barış Antlaşması'nda bu bölgelerin statüsünün nihai olarak belirlenememesi, hangi uluslararası sürecin devreye girmesine neden olmuştur?
A
Uluslararası Adalet Divanı'na başvurulması
B
Sadabad Paktı'nın imzalanması
C
Balkan Paktı'nın kurulması
D
Milletler Cemiyeti'nin meselenin çözümüne müdahil olması
E
İngiltere ile doğrudan ikili bir savaşın başlatılması
Soru 5
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'ndan yenik ayrılması ve sonrasında başlayan Milli Mücadele dönemi, Türk ulusunun kendi kimliğini ve geleceğini yeniden tanımladığı bir süreci ifade eder. Bu dönemde özellikle Halifelik makamının geleceği, ulusal egemenlik ilkesi bağlamında tartışmalara yol açmıştır. Halifelik makamının Kurtuluş Savaşı sonrasında nihai olarak kaldırılması, yeni Türk Devleti'nin hangi temel niteliğini pekiştiren bir adım olmuştur?
A
Federatif devlet yapısı
B
Teokratik devlet
C
Laik ve ulusal bir Cumhuriyet
D
Mutlak monarşi
E
Panslavist devlet
Soru 6
Versay Barış Antlaşması'nın 'savaş suçu' maddesi ve Almanya'ya yüklediği ağır tazminatlar, Alman halkında derin bir hoşnutsuzluk yaratmıştır. Bu durum, Almanya'da ileriki yıllarda ortaya çıkacak siyasi ve ideolojik gelişmeleri derinden etkilemiştir. Versay Antlaşması'nın Almanya üzerindeki bu etkisi, hangi önemli uzun vadeli sonucun doğmasına zemin hazırlamıştır?
A
Almanya'nın kolonyal imparatorluğunu yeniden kurma arayışlarına girmesi
B
Almanya'nın kalıcı bir demokrasiye geçişini kolaylaştırması
C
Alman ekonomisinin hızla toparlanarak Avrupa'da lider konuma gelmesi
D
Aşırı milliyetçi ve revizyonist ideolojilerin yükselişine zemin hazırlaması
E
Pasifizm ve uluslararası işbirliği eğilimlerinin güçlenmesi
Soru 7
I. Dünya Savaşı sonrasında, Osmanlı Devleti'nin eski Arap vilayetleri, Batılı devletler tarafından 'manda' adı altında paylaşıldı. Bu manda yönetimleri, Wilson İlkeleri'nde yer alan 'kendi kaderini tayin hakkı' prensibiyle çelişmesine rağmen uygulanmıştır. Bu durum, Batılı devletlerin Ortadoğu politikalarındaki temel motivasyonlarından hangisini en net şekilde göstermektedir?
A
Yerel halkların modernleşme ve demokratikleşme süreçlerini hızlandırma amacı
B
Bölgenin zengin doğal kaynaklarına ve stratejik konumuna yönelik emperyalist hedefler
C
Sömürgecilikten farklı bir uluslararası iş birliği modeli oluşturma çabası
D
Bölgedeki etnik ve dini farklılıkları giderme isteği
E
Bölgesel güvenliği sağlamak ve gelecekteki çatışmaları engellemek
Soru 8
I. Dünya Savaşı'nın Avusturya-Macaristan İmparatorluğu üzerindeki sonuçları ile Osmanlı Devleti üzerindeki sonuçları arasında belirgin benzerlikler bulunmaktadır. Her iki imparatorluğun da çok uluslu yapıda olması ve savaş sonrasında dağılması göz önüne alındığında, bu durumun temel nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?
A
Batılı devletlerin her iki imparatorluğa karşı ortak bir yıkım politikası izlemesi
B
Sanayileşmeyi yeterince başaramamış olmaları
C
Savaş boyunca stratejik hatalar yapmaları ve askeri olarak yetersiz kalmaları
D
Milliyetçilik akımının imparatorluk içindeki farklı etnik grupları etkilemesi ve ulus-devlet kurma taleplerinin yükselmesi
E
Mutlak monarşi ile yönetilmeleri ve demokratikleşme süreçlerinin eksikliği
Soru 9
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'na girmesinin temel nedenlerinden biri, kaybettiği toprakları geri alma ve eski gücüne kavuşma arzusuydu. Ancak savaşın sonuçları, bu beklentinin tam tersi bir tablo ortaya koymuştur. Savaşın Osmanlı Devleti açısından en dramatik sonucu, devletin neredeyse tüm Anadolu dışındaki topraklarını kaybetmesi ve Anadolu'nun da yer yer işgale uğraması olmuştur. Bu durum, Osmanlı'nın hangi ideolojisinin kesin olarak iflas ettiğini göstermiştir?
A
Osmanlıcılık ve Ümmetçilik
B
Adem-i Merkeziyetçilik
C
Anadoluculuk
D
Türkçülük/Panslavizm
E
Batıcılık
Soru 10
I. Dünya Savaşı sonrasında ekonomik açıdan büyük zorluklar yaşayan Osmanlı Devleti, dış borçlar ve kapitülasyonlar nedeniyle ciddi bir egemenlik kısıtlaması altındaydı. Lozan Barış Antlaşması'nda bu durumun Türk Devleti lehine çözüme kavuşturulması, Türkiye'nin 'tam bağımsızlık' ilkesini ne şekilde pekiştirmiştir?
A
Düyun-u Umumiye İdaresi'nin tüm yetkilerinin tek taraflı olarak Türk Devleti'ne devredilmesiyle
B
Yeni dış borç alma yollarının açılmasıyla
C
Sadece siyasi bağımsızlığın değil, ekonomik bağımsızlığın da güvence altına alınmasıyla
D
Batılı devletlerle ticari ilişkilerin tamamen kesilmesiyle
E
Yerli sanayinin dış rekabete karşı tamamen kapatılmasıyla
Soru 11
I. Dünya Savaşı, Osmanlı Devleti için hem yıkım hem de Milli Mücadele ile yeni bir başlangıcın habercisi olmuştur. Savaşın getirdiği yenilgi ve ardından yaşanan işgaller, Anadolu'da farklı bölgesel direniş hareketlerinin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu direniş hareketlerinin ortak paydası olan 'Kuva-yi Milliye ruhu'nun temelini oluşturan ana düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
A
Hilafet makamının tüm İslam dünyası üzerindeki dini ve siyasi otoritesini restore etme
B
Batılı devletlerin manda yönetimi altında modernleşme
C
Toprak bütünlüğünü ve ulusal bağımsızlığı her türlü işgal ve dış müdahaleye karşı savunma
D
Osmanlı Hanedanlığı'nı yeniden mutlak iktidara getirme
E
Çarlık Rusyası'nın desteğiyle yeni bir rejim kurma
Soru 12
I. Dünya Savaşı'nın sona ermesiyle Batılı devletler, uluslararası hukukun yeniden düzenlenmesi amacıyla Paris Barış Konferansı'nda bir araya gelmiştir. Bu konferans ve sonrasında imzalanan antlaşmalar (Versay, Saint-Germain, Trianon, Neuilly ve Sevr), aslında yeni bir çatışma döngüsünün tohumlarını da ekmiştir. Bu durumun temelinde, galiplerin aşağıdaki hangi yaklaşımı yatmaktadır?
A
Uluslararası ticareti serbestleştirerek ekonomik refahı artırma
B
Silahsızlanma konusunda evrensel bir anlaşma sağlama
C
Yenilen devletlere karşı ağır cezalandırıcı ve aşağılayıcı şartlar dayatma
D
Yenilen devletleri uluslararası sisteme entegre etme çabası
E
Sömürgeciliğe son vererek tüm uluslara kendi kaderini tayin hakkı tanıma ilkesi
Soru 13
I. Dünya Savaşı, Batılı devletlerde toplumsal cinsiyet rolleri ve kadınların sosyal statüsü üzerinde önemli değişikliklere yol açmıştır. Savaş yıllarında erkeklerin cepheye gitmesiyle birlikte kadınlar, geleneksel olarak erkeklere ait olan pek çok alanda çalışmak zorunda kalmışlardır. Bu durumun savaş sonrası dönemde Batı toplumları üzerindeki en belirgin ve kalıcı etkisi aşağıdakilerden hangisi olmuştur?
A
Toplumsal eşitsizliklerin tamamının ortadan kalkması
B
Kadınların toplumsal hayatta daha fazla görünürlük kazanması ve oy kullanma hakkı gibi siyasal taleplerinin güçlenmesi
C
Kadınların siyasi hayattan tamamen dışlanması
D
Geleneksel aile yapısının tamamen ortadan kalkması
E
Ekonomik hayatın tamamen kadınların kontrolüne geçmesi
Soru 14
I. Dünya Savaşı'nın ardından Osmanlı Devleti toprakları üzerinde, özellikle Suriye, Irak, Filistin ve Trans Ürdün gibi bölgelerde 'manda yönetimleri' kurulmuştur. Bu durum, bölgedeki sosyal ve demografik yapıyı uzun vadede etkileyecek derin izler bırakmıştır. Aşağıdakilerden hangisi, manda yönetimlerinin bu bölgelerdeki toplumsal sonuçlarından biri olarak değerlendirilemez?
A
Bölgede homojen bir ulus-devlet yapısının hızla oluşması
B
Yapıay sınırların çizilmesiyle yeni etnik ve dini gerilimlerin oluşması
C
Doğal kaynakların sömürülmesiyle ekonomik eşitsizliklerin artması
D
Batı kültürünün ve yönetim modellerinin toplumsal hayata nüfuz etmesi
E
Yerel halkların bağımsızlık mücadelelerinin hız kazanması
Soru 15
Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda mağlup olması ve ardından işgallerle karşı karşıya kalması, Anadolu'da topyekûn bir direniş hareketinin doğmasına yol açmıştır. Bu direnişin en temel motivasyonlarından biri, Mondros Mütarekesi ve Sevr Antlaşması ile fiilen ve hukuken Osmanlı toprakları üzerindeki ulusal egemenliğin tehdit altına alınmasıdır. Bu bağlamda, Türk Kurtuluş Savaşı'nın başlangıçtaki ve temel amacı aşağıdakilerden hangisiyle en doğru şekilde ifade edilebilir?
A
Osmanlı hanedanlığının yeniden mutlak iktidara gelmesini sağlamak
B
Batılı tarzda bir rejim değişikliğini hedeflemek
C
Ulusal egemenliği kayıtsız şartsız gerçekleştirmek ve bağımsız bir Türk ulus devleti kurmak
D
Çok uluslu Osmanlı İmparatorluğu'nu eski sınırlarına kavuşturmak
E
Halifeliğin siyasi ve dini gücünü tekrar tesis etmek
Soru 16
I. Dünya Savaşı, coğrafi olarak sadece Avrupa ile sınırlı kalmayıp, Osmanlı İmparatorluğu'nun Afrika ve Ortadoğu'daki topraklarında da önemli mücadelelere sahne olmuştur. Bu cephelerdeki savaşlar ve sonrasında imzalanan antlaşmalar, bölgenin siyasi haritasını kökten değiştirmiştir. Aşağıdakilerden hangisi, I. Dünya Savaşı'nın Ortadoğu'daki jeopolitik sonuçlarından biri olarak kabul edilemez?
A
Yeni Arap devletlerinin manda yönetimleri altında kurulması
B
İngiltere ve Fransa'nın bölgedeki etki alanlarının genişlemesi
C
Bölgede petrolün stratejik öneminin artması
D
Filistin sorununun temelinin atılması
E
Osmanlı Devleti'nin Orta Asya'daki topraklarını kaybetmesi
Soru 17
I. Dünya Savaşı'nın Batılı toplumsal yapılar üzerindeki etkilerinden biri de, 'kayıp kuşak' olarak adlandırılan bir demografik ve psikolojik olgunun ortaya çıkmasıdır. Milyonlarca genç erkeğin cephelerde hayatını kaybetmesi veya kalıcı travmalarla dönmesi, savaş sonrası Avrupa toplumlarında derin izler bırakmıştır. Bu durum, Batılı edebiyat ve sanat akımlarında aşağıdaki hangi temaların daha belirgin hale gelmesine yol açmıştır?
A
Rönesans dönemi estetiğine dönüş
B
Varoluşsal sorgulamalar, yabancılaşma ve karamsarlık
C
Savaşın yüceliği ve askeri kahramanlık anlatıları
D
Rasyonelizm ve aydınlanma düşüncesinin yeniden keşfi
E
Geleneksel değerlere bağlılığın ve muhafazakarlığın yükselişi
Soru 18
I. Dünya Savaşı'nın Batılı devletler üzerindeki ekonomik sonuçlarından biri, Avrupa'nın finansal hegemonyasının zayıflaması ve ABD'nin uluslararası ekonomik sistemdeki ağırlığının artması olmuştur. Bu durum, savaş sonrası küresel güç dengesinde önemli bir değişimi ifade etmektedir. Aşağıdaki ifadelerden hangisi, bu değişimin uzun vadeli bir sonucu olarak değerlendirilebilir?
A
Doların uluslararası ticarette sterlinin yerini alarak rezerv para birimi haline gelmesi sürecinin başlaması
B
Avrupa devletlerinin sömürgecilik faaliyetlerini tamamen sona erdirmesi
C
Avrupa ekonomilerinin hızla toparlanarak savaş öncesi gücüne ulaşması
D
ABD'nin Monroe Doktrini'nden vazgeçerek tam anlamıyla izolasyonist bir politika izlemesi
E
Uluslararası ticaretin ve serbest piyasa ekonomisinin tamamen durması
Soru 19
I. Dünya Savaşı'nın galipleri arasında yer alan İtalya ve Japonya'nın, savaş sonrası Paris Barış Konferansı'nda beklentilerinin tam olarak karşılanmaması ve uluslararası yeni düzenden tatmin olmamaları, ilerleyen süreçte izledikleri politikalarda önemli bir etken olmuştur. Bu durum, gelecekteki siyasi gelişmelere zemin hazırlayan hangi olguyu temsil etmektedir?
A
Demokratik rejimlerin tüm dünyada istikrarlı hale gelmesi
B
Revizyonist politikaların ve yayılmacı eğilimlerin güçlenmesi
C
Silahsızlanma çabalarının başarıya ulaşması
D
Kolektif güvenlik anlayışının pekişmesi
E
Uluslararası ilişkilerde idealizmin yükselişi
Soru 20
I. Dünya Savaşı sonrası Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulmasıyla birlikte, Boğazlar meselesi uluslararası bir statüye kavuşturularak Lozan Antlaşması'nda belirli hükümlere bağlanmıştır. Ancak bu hükümler, Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki tam egemenliğini kısıtlayıcı nitelikteydi ve ilerleyen yıllarda güvenlik sorunlarına yol açtı. Bu durum, Boğazlar üzerinde tam egemenlik hedefinin aşağıdaki hangi uluslararası sözleşmeyle tamamen gerçekleştiğini göstermektedir?
A
Montrö Boğazlar Sözleşmesi (1936)
B
Paris Antlaşması (1856)
C
Hünkar İskelesi Antlaşması (1833)
D
Sevr Antlaşması (1920)
E
Berlin Antlaşması (1878)
20
soru