Soru 1

Sevr Antlaşması'nın Birinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası ilişkilerdeki genel eğilimlerle karşılaştırıldığında, özellikle Wilson İlkeleri'nin 'ulusların kendi kaderini tayin hakkı' prensibiyle olan çelişkisi nasıl yorumlanmalıdır?

A

Osmanlı Devleti'nin kendi kaderini tayin hakkını talep etmediğini belirtmektedir.

B

İtilaf Devletleri'nin barış antlaşmaları sürecinde kendi çıkarlarını uluslararası prensiplerin üzerinde tuttuğunu ortaya koymaktadır.

C

Uluslararası hukukun evrensel geçerliliğini pekiştirmektedir.

D

Sevr Antlaşması'nın Wilson İlkeleri'ne tamamen uygun bir belge olduğunu göstermektedir.

E

Wilson İlkeleri'nin sadece Avrupa ulusları için geçerli olduğunu kanıtlamaktadır.

Soru 2

Sevr Antlaşması'nın öngördüğü sınırlar ve bölgeler, Türkiye'yi denizlerle olan bağlantılarının önemli bir kısmından mahrum bırakarak stratejik açıdan zayıflatacaktı. Bu bağlamda, Akdeniz'e yönelik hangi önemli kıyı şeridinin Türk kontrolünden çıkması öngörülmüştü?

A

Kilikya (Çukurova) bölgesi ve çevresi.

B

Marmara Denizi'nin güney kıyıları.

C

Doğu Karadeniz kıyıları.

D

Çanakkale ve İstanbul Boğazları çevresi.

E

Karadeniz kıyı şeridi.

Soru 3

Sevr Antlaşması'nın İstanbul Hükümeti üzerindeki etkisi değerlendirildiğinde, antlaşmanın imzalanması İstanbul Hükümeti'nin meşruiyetini halk nezdinde nasıl bir değişime uğratmıştır?

A

Hükümetin, Millî Mücadele hareketine katılmasına zemin hazırlamıştır.

B

Hükümetin dış politikadaki başarısını kanıtlamıştır.

C

Hükümetin milli menfaatleri koruyamadığı algısını güçlendirerek halk nezdindeki meşruiyetini ciddi şekilde sarsmıştır.

D

Hükümetin otoritesini ve halk desteğini güçlendirmiştir.

E

Hükümetin yeni bir siyasi reform sürecine girmesine yol açmıştır.

Soru 4

Sevr Antlaşması'nda Boğazlar bölgesine ilişkin alınan kararlar, Türkiye'nin egemenlik hakları ve uluslararası statüsü açısından hangi kritik sonuçları doğuracaktı?

A

Boğazlar bölgesinin uluslararası bir komisyon tarafından yönetilmesini öngörerek, Türkiye'nin bu hayati bölge üzerindeki egemenliğini kısıtlayacaktı.

B

Boğazlar'ın yönetimini tamamen Milletler Cemiyeti'ne bırakarak Türkiye'yi bu alandan soyutlayacaktı.

C

Sadece savaş gemilerinin geçişine izin vererek sivil gemi trafiğini yasaklayacaktı.

D

Boğazların kesin olarak Türk egemenliğinde kalmasını garanti edecekti.

E

Boğazlardan geçiş ücretlerini artırarak Türkiye'ye önemli bir gelir kaynağı sağlayacaktı.

Soru 5

Sevr Antlaşması'nın ruhunda yatan temel fikir, Osmanlı İmparatorluğu'nun tarihten silinmesi ve yerine parçalanmış bir coğrafyanın oluşturulmasıydı. Bu durum, Türk aydınları ve Millî Mücadele liderleri arasında nasıl bir 'ulus' tasavvurunun güçlenmesine yol açmıştır?

A

Müslüman milletlerin tek bir çatı altında birleşme arzusuna.

B

Din, dil, soy ve kültür birliğine dayalı, bağımsız ve egemen bir Türk ulusu kimliğinin inşasına.

C

Tüm etnik grupları kucaklayan geniş bir imparatorluk ideolojisinin benimsenmesine.

D

Çok uluslu Osmanlıcılık idealinin yeniden canlanmasına.

E

İslam Birliği (Panislamizm) fikrinin ön plana çıkmasına.

Soru 6

Sevr Antlaşması'nın imzalanma süreci ve içeriği, İtilaf Devletleri arasındaki çıkar farklılıklarının ve diplomatik çekişmelerin bir yansıması olarak da görülebilir. Özellikle hangi devletler, antlaşma taslağının hazırlanması aşamasında kendi bölgesel emellerini daha belirgin bir şekilde antlaşmaya yansıtmaya çalışmışlardır?

A

Japonya ve Çin.

B

İngiltere, Fransa, İtalya ve Yunanistan.

C

Almanya ve Avusturya-Macaristan.

D

Hollanda ve İspanya.

E

ABD ve Rusya.

Soru 7

Sevr Antlaşması'nın uygulanmaya konulmamasında, Millî Mücadele Dönemi'nde kazanılan askerî başarıların belirleyici rolü hangi savaşlarla somutlaşmıştır?

A

Trablusgarp Savaşı ve Balkan Savaşları.

B

Doğu Cephesi'ndeki başarılar ve I. İnönü Muharebesi.

C

Gelibolu Muharebesi ve Galiçya Cephesi.

D

Çanakkale Savaşları ve Kut'ül Amare Kuşatması.

E

Yemen Cephesi ve Kafkas Cephesi.

Soru 8

Sevr Antlaşması'nda öngörülen kapitülasyonların genişletilerek daimi hale getirilmesi, Osmanlı Devleti'nin ekonomik bağımsızlığı açısından hangi olumsuz sonuçları doğuracaktı?

A

Yabancı devletlere ekonomik imtiyazlar tanıyarak yerli sanayinin gelişmesini engelleyecek, devletin vergi ve gümrük gelirleri üzerindeki kontrolünü ortadan kaldıracaktı.

B

Devletin gümrük gelirlerini artırarak bütçe dengesini sağlayacaktı.

C

Osmanlı tüccarlarının uluslararası pazarlara erişimini kolaylaştıracaktı.

D

Yabancı yatırımcıların ülke ekonomisine daha fazla katkıda bulunmasını teşvik edecekti.

E

Osmanlı parasının değerini artırarak enflasyonu düşürecekti.

Soru 9

İtilaf Devletleri'nin Sevr Antlaşması ile Osmanlı ordusunu ciddi şekilde sınırlama ve silahlarını denetleme çabalarının temel amacı neydi?

A

Bölgede kalıcı barışın tesisini sağlamak.

B

Osmanlı ordusunu modernize etmek için fırsat yaratmak.

C

Osmanlı Devleti'nin iç güvenliğini artırmak.

D

Millî Mücadele hareketinin askerî gücünü ortadan kaldırmak ve direnişi engellemek.

E

Bölgesel ittifakları güçlendirerek Osmanlı askeri birliğini dağıtmak.

Soru 10

Sevr Antlaşması'nın imzalanmasında, İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Devleti'ne yönelik 'hasta adam' algısı ve Osmanlı İmparatorluğu'nun Birinci Dünya Savaşı'ndan mağlup çıkmasının birleşimi, Batılı güçlerin hangi temel stratejik amacına hizmet etmiştir?

A

Türk milliyetçiliğinin yükselişini teşvik etmek.

B

Osmanlı İmparatorluğu'nun kalan topraklarını kendi çıkarları doğrultusunda paylaşmak ve bölgedeki etkinliklerini artırmak.

C

Osmanlı Devleti'nin yeniden güçlü bir imparatorluk haline gelmesini sağlamak.

D

Ortadoğu'da kalıcı ve adil bir barış düzeni kurmak.

E

Osmanlı Devleti'nin ekonomik gelişimine destek olmak.

Soru 11

Mustafa Kemal Paşa ve Ankara Hükümeti, Sevr Antlaşması'nı 'yırtıp atmak' olarak nitelendirmiş ve antlaşmayı hiçbir zaman tanımayacaklarını açıkça ifade etmişlerdir. Bu tutum, Millî Mücadele'nin hangi temel ilkesini ve hedefini somutlaştırmaktadır?

A

İtilaf Devletleri ile uzlaşmacı bir politika izleme hedefi.

B

Ekonomik imtiyazların yabancı devletlere tanınması hedefini.

C

Halifelik makamının güçlendirilmesi ilkesini.

D

Osmanlı monarşisinin devamlılığını sağlama ilkesini.

E

Ulusal egemenlik ve tam bağımsızlık hedefini.

Soru 12

Sevr Antlaşması'nın imzalanmasından kısa bir süre sonra TBMM tarafından yapılan 'Misak-ı Millî'nin ilan edilmesi' ve 'Sevr'i tanımıyoruz' açıklaması, uluslararası arenada Türkiye'nin hangi yeni siyasi aktörünü ve iradesini temsil etmiştir?

A

Bölgesel azınlık hareketlerinin temsilcilerini.

B

İtilaf Devletleri'nin dayattığı uluslararası düzeni.

C

İstanbul Hükümeti'nin diplomatik kabiliyetini.

D

Türk Milletinin kayıtsız şartsız egemenliğini temsil eden Ankara Hükümeti ve TBMM'yi.

E

Osmanlı Padişahlığı'nın egemen iradesini.

Soru 13

Sevr Antlaşması'nın ekonomik hükümlerine göre, Osmanlı ekonomisi üzerindeki uluslararası kontrol hangi mekanizmalarla sağlanacaktı?

A

Duyun-u Umumiye İdaresi'nin tüm yetkilerinin Türkiye Cumhuriyeti'ne devredilmesiyle.

B

Bir Milletlerarası Mali Komisyon kurulması ve Osmanlı bütçesinin bu komisyon tarafından denetlenmesiyle.

C

Osmanlı Bankası'nın yabancı sermayeye tamamen kapatılmasıyla.

D

Kapitülasyonların tamamen kaldırılması ve dış ticaretin serbestleştirilmesiyle.

E

Türkiye'nin dış borçlarının tamamen silinmesi ve yeni kredi olanakları sağlanmasıyla.

Soru 14

Sevr Antlaşması'nın imzalandığı dönemde Anadolu'da aktif olan Kuva-yi Milliye birliklerinin, antlaşma sonrasında direnişlerini artırması, Sevr'in toplumsal tabanda yarattığı hangi algının bir sonucuydu?

A

Osmanlı Hükümeti'nin durumu kontrol altında tuttuğu algısı.

B

Anadolu'nun işgalden kurtulmasının mümkün olmadığı algısı.

C

Vatanın kurtuluşunun ancak topyekûn bir millî direnişle mümkün olacağı algısı.

D

İtilaf Devletleri'nin iyi niyetli olduğu algısı.

E

Hukuki yollarla bağımsızlığın elde edilebileceği algısı.

Soru 15

Sevr Antlaşması'nın Anadolu'daki Millî Mücadele'yi alevlendiren en önemli toplumsal ve siyasal etkilerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?

A

Türk milletinin bağımsızlık ve egemenlik ruhunu güçlendirerek ulusal direnişi teşvik etmesi.

B

Halkın İstanbul Hükümeti'ne olan bağlılığını pekiştirmesi.

C

Ekonomik bağımsızlığın korunabileceği yönünde bir algı oluşturması.

D

Azınlıkların Osmanlı Devleti'ne olan sadakatini artırması.

E

Osmanlı Hükümeti'nin İtilaf Devletleri'ne olan güvenini tazelemesi.

Soru 16

Sevr Antlaşması'nın uluslararası hukuk ve Osmanlı Anayasası (Kanun-i Esasi) açısından geçerliliği, antlaşmanın hangi temel eksikliklerinden kaynaklanmaktadır?

A

Antlaşmanın Osmanlı halkının referandumu ile onaylanmamış olması.

B

Osmanlı Devleti'nin antlaşma imzalandığı tarihte bağımsız bir devlet vasfını yitirmiş olması.

C

İtilaf Devletleri'nin antlaşma maddelerini tek taraflı olarak dikte etmesi ve müzakereye kapalı olması.

D

Antlaşmanın Saltanat Şurası tarafından imzalanmış olması, ancak Meclis-i Mebusan tarafından onaylanmaması.

E

Antlaşma metninin İngilizce olarak kaleme alınması ve Türkçe çevirisinin bulunmaması.

Soru 17

Sevr Antlaşması'nın toplumsal yapılar üzerindeki etkisi değerlendirildiğinde, azınlık haklarına yönelik maddelerin Türk toplumu ve gelecekteki Türkiye Cumhuriyeti için oluşturduğu potansiyel tehdit aşağıdakilerden hangisidir?

A

Azınlıkların kültürel kimliklerini korumalarına engel olacaktı.

B

Azınlıkların devlete olan bağlılıklarını artıracaktı.

C

Azınlıklara tanınan geniş hakların, ülkenin içişlerine sürekli müdahale zemini oluşturarak yeni ayrılıkçı hareketlere yol açma potansiyeli.

D

Azınlıkların ekonomik refah seviyesini düşürecekti.

E

Azınlıkların eğitim seviyesinin yükselmesini engelleyecekti.

Soru 18

Sevr Antlaşması'nın Birinci Dünya Savaşı sonrası diğer mağlup devletlerle (Almanya, Avusturya, Macaristan, Bulgaristan) imzalanan antlaşmalardan farklı olarak, Osmanlı Devleti'ne çok daha ağır şartlar dayatmasının temel motivasyonu nedir?

A

Osmanlı topraklarının jeopolitik önemi ve İtilaf Devletleri'nin bölge üzerindeki emperyalist paylaşım emelleri.

B

Osmanlı Devleti'nin Birleşmiş Milletler'e üye olmaması.

C

Osmanlı Devleti'nin ekonomik olarak çok daha güçlü olması.

D

Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'ne karşı dostane bir tutum sergilemesi.

E

Osmanlı Devleti'nin savaşta gösterdiği direnişin diğerlerine göre daha az olması.

Soru 19

Sevr Antlaşması'nın imzalanması, Misak-ı Millî'de belirlenen hedeflerle tam bir zıtlık oluşturmaktaydı. Aşağıdakilerden hangisi, Sevr Antlaşması'nın Misak-ı Millî'ye aykırılığının en belirgin göstergelerinden biri değildir?

A

Boğazlar'ın Türk egemenliğinden çıkarılması ve uluslararası bir komisyonun denetimine bırakılması.

B

Kapitülasyonların genişletilerek ekonomik bağımsızlığın ortadan kaldırılması.

C

Osmanlı Devleti'nin dış borçlarının eşit taksitlerle ödenmesi yönündeki kararlar.

D

Anadolu'nun büyük bir bölümünün işgal altında kalması veya mandater rejimlere bırakılması.

E

Azınlıklara verilen hakların uluslararası bir denetime tabi tutulması.

Soru 20

Sevr Antlaşması'nın Doğu Anadolu'da bağımsız bir Ermenistan Devleti ile Kürdistan özerk bölgesinin kurulmasına yönelik maddeleri, Türkiye'nin coğrafi bütünlüğü ve stratejik konumu açısından hangi karmaşık sorunları beraberinde getirecekti?

A

Güneydoğu Anadolu'nun zengin petrol yataklarına erişimi kolaylaştıracaktı.

B

Balkanlar üzerindeki Türk etkisini artırarak siyasi dengeleri değiştirecekti.

C

Karadeniz ticaret yollarının kontrolünün tamamen Türkiye'ye geçmesini sağlayacaktı.

D

Anadolu'nun doğu sınırlarını savunmasız bırakarak, ülkenin iç kısımlarına yönelik yeni tehditler oluşturacaktı.

E

Akdeniz'e olan bağlantıyı güçlendirerek Türkiye'nin deniz ticaretini artıracaktı.

Milli Mücadele - Test 6

Karalama Tahtası Mevcut!

Karalama Tahtası