Soru 1

Sevr Antlaşması'nın toplumsal yapılar üzerindeki etkisi değerlendirildiğinde, azınlık haklarına yönelik maddelerin Türk toplumu ve gelecekteki Türkiye Cumhuriyeti için oluşturduğu potansiyel tehdit aşağıdakilerden hangisidir?

A

Azınlıkların eğitim seviyesinin yükselmesini engelleyecekti.

B

Azınlıklara tanınan geniş hakların, ülkenin içişlerine sürekli müdahale zemini oluşturarak yeni ayrılıkçı hareketlere yol açma potansiyeli.

C

Azınlıkların devlete olan bağlılıklarını artıracaktı.

D

Azınlıkların kültürel kimliklerini korumalarına engel olacaktı.

E

Azınlıkların ekonomik refah seviyesini düşürecekti.

Soru 2

Sevr Antlaşması'nın Birinci Dünya Savaşı sonrası diğer mağlup devletlerle (Almanya, Avusturya, Macaristan, Bulgaristan) imzalanan antlaşmalardan farklı olarak, Osmanlı Devleti'ne çok daha ağır şartlar dayatmasının temel motivasyonu nedir?

A

Osmanlı topraklarının jeopolitik önemi ve İtilaf Devletleri'nin bölge üzerindeki emperyalist paylaşım emelleri.

B

Osmanlı Devleti'nin ekonomik olarak çok daha güçlü olması.

C

Osmanlı Devleti'nin savaşta gösterdiği direnişin diğerlerine göre daha az olması.

D

Osmanlı Devleti'nin Birleşmiş Milletler'e üye olmaması.

E

Osmanlı Devleti'nin İtilaf Devletleri'ne karşı dostane bir tutum sergilemesi.

Soru 3

Sevr Antlaşması'nın İstanbul Hükümeti üzerindeki etkisi değerlendirildiğinde, antlaşmanın imzalanması İstanbul Hükümeti'nin meşruiyetini halk nezdinde nasıl bir değişime uğratmıştır?

A

Hükümetin otoritesini ve halk desteğini güçlendirmiştir.

B

Hükümetin dış politikadaki başarısını kanıtlamıştır.

C

Hükümetin milli menfaatleri koruyamadığı algısını güçlendirerek halk nezdindeki meşruiyetini ciddi şekilde sarsmıştır.

D

Hükümetin, Millî Mücadele hareketine katılmasına zemin hazırlamıştır.

E

Hükümetin yeni bir siyasi reform sürecine girmesine yol açmıştır.

Soru 4

Sevr Antlaşması'nda Boğazlar bölgesine ilişkin alınan kararlar, Türkiye'nin egemenlik hakları ve uluslararası statüsü açısından hangi kritik sonuçları doğuracaktı?

A

Boğazların kesin olarak Türk egemenliğinde kalmasını garanti edecekti.

B

Sadece savaş gemilerinin geçişine izin vererek sivil gemi trafiğini yasaklayacaktı.

C

Boğazlar'ın yönetimini tamamen Milletler Cemiyeti'ne bırakarak Türkiye'yi bu alandan soyutlayacaktı.

D

Boğazlar bölgesinin uluslararası bir komisyon tarafından yönetilmesini öngörerek, Türkiye'nin bu hayati bölge üzerindeki egemenliğini kısıtlayacaktı.

E

Boğazlardan geçiş ücretlerini artırarak Türkiye'ye önemli bir gelir kaynağı sağlayacaktı.

Soru 5

Sevr Antlaşması'nın ekonomik hükümlerine göre, Osmanlı ekonomisi üzerindeki uluslararası kontrol hangi mekanizmalarla sağlanacaktı?

A

Bir Milletlerarası Mali Komisyon kurulması ve Osmanlı bütçesinin bu komisyon tarafından denetlenmesiyle.

B

Osmanlı Bankası'nın yabancı sermayeye tamamen kapatılmasıyla.

C

Kapitülasyonların tamamen kaldırılması ve dış ticaretin serbestleştirilmesiyle.

D

Duyun-u Umumiye İdaresi'nin tüm yetkilerinin Türkiye Cumhuriyeti'ne devredilmesiyle.

E

Türkiye'nin dış borçlarının tamamen silinmesi ve yeni kredi olanakları sağlanmasıyla.

Soru 6

Sevr Antlaşması'nın Birinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası ilişkilerdeki genel eğilimlerle karşılaştırıldığında, özellikle Wilson İlkeleri'nin 'ulusların kendi kaderini tayin hakkı' prensibiyle olan çelişkisi nasıl yorumlanmalıdır?

A

Wilson İlkeleri'nin sadece Avrupa ulusları için geçerli olduğunu kanıtlamaktadır.

B

Osmanlı Devleti'nin kendi kaderini tayin hakkını talep etmediğini belirtmektedir.

C

İtilaf Devletleri'nin barış antlaşmaları sürecinde kendi çıkarlarını uluslararası prensiplerin üzerinde tuttuğunu ortaya koymaktadır.

D

Uluslararası hukukun evrensel geçerliliğini pekiştirmektedir.

E

Sevr Antlaşması'nın Wilson İlkeleri'ne tamamen uygun bir belge olduğunu göstermektedir.

Soru 7

Sevr Antlaşması'nın ruhunda yatan temel fikir, Osmanlı İmparatorluğu'nun tarihten silinmesi ve yerine parçalanmış bir coğrafyanın oluşturulmasıydı. Bu durum, Türk aydınları ve Millî Mücadele liderleri arasında nasıl bir 'ulus' tasavvurunun güçlenmesine yol açmıştır?

A

Tüm etnik grupları kucaklayan geniş bir imparatorluk ideolojisinin benimsenmesine.

B

Çok uluslu Osmanlıcılık idealinin yeniden canlanmasına.

C

İslam Birliği (Panislamizm) fikrinin ön plana çıkmasına.

D

Müslüman milletlerin tek bir çatı altında birleşme arzusuna.

E

Din, dil, soy ve kültür birliğine dayalı, bağımsız ve egemen bir Türk ulusu kimliğinin inşasına.

Soru 8

Sevr Antlaşması'nda öngörülen kapitülasyonların genişletilerek daimi hale getirilmesi, Osmanlı Devleti'nin ekonomik bağımsızlığı açısından hangi olumsuz sonuçları doğuracaktı?

A

Devletin gümrük gelirlerini artırarak bütçe dengesini sağlayacaktı.

B

Yabancı yatırımcıların ülke ekonomisine daha fazla katkıda bulunmasını teşvik edecekti.

C

Osmanlı parasının değerini artırarak enflasyonu düşürecekti.

D

Yabancı devletlere ekonomik imtiyazlar tanıyarak yerli sanayinin gelişmesini engelleyecek, devletin vergi ve gümrük gelirleri üzerindeki kontrolünü ortadan kaldıracaktı.

E

Osmanlı tüccarlarının uluslararası pazarlara erişimini kolaylaştıracaktı.

Soru 9

Mustafa Kemal Paşa ve Ankara Hükümeti, Sevr Antlaşması'nı 'yırtıp atmak' olarak nitelendirmiş ve antlaşmayı hiçbir zaman tanımayacaklarını açıkça ifade etmişlerdir. Bu tutum, Millî Mücadele'nin hangi temel ilkesini ve hedefini somutlaştırmaktadır?

A

İtilaf Devletleri ile uzlaşmacı bir politika izleme hedefi.

B

Osmanlı monarşisinin devamlılığını sağlama ilkesini.

C

Ulusal egemenlik ve tam bağımsızlık hedefini.

D

Ekonomik imtiyazların yabancı devletlere tanınması hedefini.

E

Halifelik makamının güçlendirilmesi ilkesini.

Soru 10

Sevr Antlaşması'nın imzalanması, Misak-ı Millî'de belirlenen hedeflerle tam bir zıtlık oluşturmaktaydı. Aşağıdakilerden hangisi, Sevr Antlaşması'nın Misak-ı Millî'ye aykırılığının en belirgin göstergelerinden biri değildir?

A

Kapitülasyonların genişletilerek ekonomik bağımsızlığın ortadan kaldırılması.

B

Boğazlar'ın Türk egemenliğinden çıkarılması ve uluslararası bir komisyonun denetimine bırakılması.

C

Anadolu'nun büyük bir bölümünün işgal altında kalması veya mandater rejimlere bırakılması.

D

Azınlıklara verilen hakların uluslararası bir denetime tabi tutulması.

E

Osmanlı Devleti'nin dış borçlarının eşit taksitlerle ödenmesi yönündeki kararlar.

Soru 11

Sevr Antlaşması'nın imzalandığı dönemde Anadolu'da aktif olan Kuva-yi Milliye birliklerinin, antlaşma sonrasında direnişlerini artırması, Sevr'in toplumsal tabanda yarattığı hangi algının bir sonucuydu?

A

Hukuki yollarla bağımsızlığın elde edilebileceği algısı.

B

Osmanlı Hükümeti'nin durumu kontrol altında tuttuğu algısı.

C

Vatanın kurtuluşunun ancak topyekûn bir millî direnişle mümkün olacağı algısı.

D

Anadolu'nun işgalden kurtulmasının mümkün olmadığı algısı.

E

İtilaf Devletleri'nin iyi niyetli olduğu algısı.

Soru 12

Sevr Antlaşması'nın imzalanmasından kısa bir süre sonra TBMM tarafından yapılan 'Misak-ı Millî'nin ilan edilmesi' ve 'Sevr'i tanımıyoruz' açıklaması, uluslararası arenada Türkiye'nin hangi yeni siyasi aktörünü ve iradesini temsil etmiştir?

A

İtilaf Devletleri'nin dayattığı uluslararası düzeni.

B

Osmanlı Padişahlığı'nın egemen iradesini.

C

İstanbul Hükümeti'nin diplomatik kabiliyetini.

D

Bölgesel azınlık hareketlerinin temsilcilerini.

E

Türk Milletinin kayıtsız şartsız egemenliğini temsil eden Ankara Hükümeti ve TBMM'yi.

Soru 13

Sevr Antlaşması'nın imzalanmasında, İtilaf Devletleri'nin Osmanlı Devleti'ne yönelik 'hasta adam' algısı ve Osmanlı İmparatorluğu'nun Birinci Dünya Savaşı'ndan mağlup çıkmasının birleşimi, Batılı güçlerin hangi temel stratejik amacına hizmet etmiştir?

A

Osmanlı Devleti'nin ekonomik gelişimine destek olmak.

B

Türk milliyetçiliğinin yükselişini teşvik etmek.

C

Osmanlı Devleti'nin yeniden güçlü bir imparatorluk haline gelmesini sağlamak.

D

Osmanlı İmparatorluğu'nun kalan topraklarını kendi çıkarları doğrultusunda paylaşmak ve bölgedeki etkinliklerini artırmak.

E

Ortadoğu'da kalıcı ve adil bir barış düzeni kurmak.

Soru 14

Sevr Antlaşması'nın uygulanmaya konulmamasında, Millî Mücadele Dönemi'nde kazanılan askerî başarıların belirleyici rolü hangi savaşlarla somutlaşmıştır?

A

Trablusgarp Savaşı ve Balkan Savaşları.

B

Doğu Cephesi'ndeki başarılar ve I. İnönü Muharebesi.

C

Gelibolu Muharebesi ve Galiçya Cephesi.

D

Çanakkale Savaşları ve Kut'ül Amare Kuşatması.

E

Yemen Cephesi ve Kafkas Cephesi.

Soru 15

Sevr Antlaşması'nın Anadolu'daki Millî Mücadele'yi alevlendiren en önemli toplumsal ve siyasal etkilerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?

A

Osmanlı Hükümeti'nin İtilaf Devletleri'ne olan güvenini tazelemesi.

B

Ekonomik bağımsızlığın korunabileceği yönünde bir algı oluşturması.

C

Halkın İstanbul Hükümeti'ne olan bağlılığını pekiştirmesi.

D

Türk milletinin bağımsızlık ve egemenlik ruhunu güçlendirerek ulusal direnişi teşvik etmesi.

E

Azınlıkların Osmanlı Devleti'ne olan sadakatini artırması.

Soru 16

Sevr Antlaşması'nın Doğu Anadolu'da bağımsız bir Ermenistan Devleti ile Kürdistan özerk bölgesinin kurulmasına yönelik maddeleri, Türkiye'nin coğrafi bütünlüğü ve stratejik konumu açısından hangi karmaşık sorunları beraberinde getirecekti?

A

Anadolu'nun doğu sınırlarını savunmasız bırakarak, ülkenin iç kısımlarına yönelik yeni tehditler oluşturacaktı.

B

Güneydoğu Anadolu'nun zengin petrol yataklarına erişimi kolaylaştıracaktı.

C

Karadeniz ticaret yollarının kontrolünün tamamen Türkiye'ye geçmesini sağlayacaktı.

D

Akdeniz'e olan bağlantıyı güçlendirerek Türkiye'nin deniz ticaretini artıracaktı.

E

Balkanlar üzerindeki Türk etkisini artırarak siyasi dengeleri değiştirecekti.

Soru 17

İtilaf Devletleri'nin Sevr Antlaşması ile Osmanlı ordusunu ciddi şekilde sınırlama ve silahlarını denetleme çabalarının temel amacı neydi?

A

Osmanlı Devleti'nin iç güvenliğini artırmak.

B

Millî Mücadele hareketinin askerî gücünü ortadan kaldırmak ve direnişi engellemek.

C

Bölgede kalıcı barışın tesisini sağlamak.

D

Osmanlı ordusunu modernize etmek için fırsat yaratmak.

E

Bölgesel ittifakları güçlendirerek Osmanlı askeri birliğini dağıtmak.

Soru 18

Sevr Antlaşması'nın uluslararası hukuk ve Osmanlı Anayasası (Kanun-i Esasi) açısından geçerliliği, antlaşmanın hangi temel eksikliklerinden kaynaklanmaktadır?

A

Antlaşmanın Osmanlı halkının referandumu ile onaylanmamış olması.

B

Antlaşma metninin İngilizce olarak kaleme alınması ve Türkçe çevirisinin bulunmaması.

C

Antlaşmanın Saltanat Şurası tarafından imzalanmış olması, ancak Meclis-i Mebusan tarafından onaylanmaması.

D

İtilaf Devletleri'nin antlaşma maddelerini tek taraflı olarak dikte etmesi ve müzakereye kapalı olması.

E

Osmanlı Devleti'nin antlaşma imzalandığı tarihte bağımsız bir devlet vasfını yitirmiş olması.

Soru 19

Sevr Antlaşması'nın öngördüğü sınırlar ve bölgeler, Türkiye'yi denizlerle olan bağlantılarının önemli bir kısmından mahrum bırakarak stratejik açıdan zayıflatacaktı. Bu bağlamda, Akdeniz'e yönelik hangi önemli kıyı şeridinin Türk kontrolünden çıkması öngörülmüştü?

A

Karadeniz kıyı şeridi.

B

Marmara Denizi'nin güney kıyıları.

C

Doğu Karadeniz kıyıları.

D

Kilikya (Çukurova) bölgesi ve çevresi.

E

Çanakkale ve İstanbul Boğazları çevresi.

Soru 20

Sevr Antlaşması'nın imzalanma süreci ve içeriği, İtilaf Devletleri arasındaki çıkar farklılıklarının ve diplomatik çekişmelerin bir yansıması olarak da görülebilir. Özellikle hangi devletler, antlaşma taslağının hazırlanması aşamasında kendi bölgesel emellerini daha belirgin bir şekilde antlaşmaya yansıtmaya çalışmışlardır?

A

Japonya ve Çin.

B

Almanya ve Avusturya-Macaristan.

C

Hollanda ve İspanya.

D

ABD ve Rusya.

E

İngiltere, Fransa, İtalya ve Yunanistan.

Milli Mücadele - Test 6

Hatalı Soru Bildirimi