Soru 1

Kul hakkı kavramı geniş düşünüldüğünde, devletin sunduğu sağlık hizmetlerini, kendi isteğiyle sağlığını bozan (sigara/alkol kullanan) kişilerin yoğun olarak meşgul etmesi nasıl değerlendirilir?

A

Sigara vergisini verdikleri için haklarıdır.

B

Sadece doktorun hakkına girerler.

C

Devletin görevi olduğu için kul hakkı yoktur.

D

Kamu kaynaklarını ve sağlık sistemini meşgul ettikleri için 'Kamu Hakkı' (Kul hakkı) ihlali sayılabilir.

Soru 2

Anayasa'nın 58. maddesi devlete gençleri koruma görevi verirken, sadece alkol ve uyuşturucuyu değil, 'suçluluk, kumar ve ......' gibi kötü alışkanlıkları da saymıştır. Boşluğa hangisi gelmelidir?

A

Tembellik

B

Televizyon izlemek

C

Spor yapmamak

D

Benzeri kötü alışkanlıklar ve cehalet

Soru 3

Zararlı alışkanlıklardan korunmada 'Manevi Boşluk' faktörü neden önemlidir?

A

Sadece maddi imkanlar önemlidir.

B

Maneviyatı güçlü olanlar hasta olmaz.

C

Maneviyatın bir etkisi yoktur.

D

Manevi boşluk kişiyi sahte mutluluk arayışına (bağımlılığa) itebilir.

Soru 4

'Zaruretin olduğu yerde haram kalkar' (Zaruretler mahzurlu şeyleri mubah kılar) kaidesi, alkol veya uyuşturucu içeren maddelerin hangi durumda kullanımına izin verir?

A

Hayati tehlike durumunda, başka alternatif yoksa ve doktor kontrolünde ilaç olarak

B

Keyif amaçlı kullanımda

C

Soğuktan korunmak için

D

Çok üzgünken teselli amaçlı

Soru 5

Sigara içilen ortamda 'Üçüncü El Duman' (Third-hand smoke) kavramı neyi ifade eder?

A

Sigara içilen yan odaya dumanın gitmesi

B

Sigarayı üç kişinin içmesi

C

Yüzeylere (kıyafet, eşya) sinen ve uzun süre kalan zehirli kalıntılar

D

Sigara külünün yere dökülmesi

Soru 6

İslam hukukunda 'Def-i mefsedet, celb-i menafiden evladır' (Zararı gidermek, fayda sağlamaktan önceliklidir) kuralı vardır. Bu kural, zararlı alışkanlıklarla mücadelede nasıl bir strateji izlenmesi gerektiğini gösterir?

A

Zararlı olanı ortadan kaldırmanın, fayda elde etmekten daha önemli ve öncelikli olduğunu

B

Zararı az olan şeylerin kullanılabileceğini

C

Fayda sağlamak için küçük zararlara katlanılabileceğini

D

Her koyunun kendi bacağından asılacağını

Soru 7

Teknoloji bağımlılığı literatüründe, internette olan biteni kaçırma korkusuyla sürekli sosyal medyayı kontrol etme hastalığına ne ad verilir?

A

FOMO (Gelişmeleri Kaçırma Korkusu)

B

Nomofobi

C

Ego sörfü

D

Siber zorbalık

Soru 8

Alkolün vücuttan atılması sürecinde karaciğerin aşırı çalışarak yağlanması ve sonunda fonksiyonunu yitirmesi hastalığına ne ad verilir?

A

Gastrit

B

Bronşit

C

Ülser

D

Siroz

Soru 9

Kumar oynayan bir kişinin 'Ben kimseye zarar vermiyorum, kendi paramı harcıyorum' savunması, İslam'ın 'Mülkiyet' anlayışı açısından neden geçersizdir?

A

Çünkü insan malın mutlak sahibi değil emanetçisidir, haram yolda harcama özgürlüğü yoktur.

B

Çünkü ailesinin izni gerekir.

C

Çünkü para kağıttan yapılmıştır.

D

Çünkü para devletindir.

Soru 10

Bağımlılık sürecinde kişi önce 'kullanabilirim' der, sonra 'istediğim zaman bırakırım' der, en sonunda 'bırakamıyorum' der. Bu süreçte kişinin kaybettiği en önemli insani yetisi hangisidir?

A

Duyma yetisi

B

Hafıza

C

Görme yetisi

D

İrade (Otokontrol)

Soru 11

Bağımlılık tedavisinde 'AMATEM' (Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi Merkezi) ile 'YEDAM' (Yeşilay Danışmanlık Merkezi) arasındaki temel fark nedir?

A

AMATEM tıbbi/klinik tedavi yapar, YEDAM psikososyal destek/rehabilitasyon verir.

B

Aralarında bir fark yoktur.

C

AMATEM ücretlidir, YEDAM ücretsizdir.

D

AMATEM sadece alkole bakar, YEDAM sigaraya bakar.

Soru 12

Hz. Ali'nin 'İnsanlara akılları ölçüsünde söz söyleyiniz' sözü ile bağımlılıkla mücadele arasında nasıl bir ilişki kurulabilir?

A

Muhatabın yaşına ve seviyesine uygun bir dille uyarı ve eğitim yapılmalıdır.

B

Sadece zeki insanları uyarmak gerekir.

C

Bağımlılara hiç konuşmamak gerekir.

D

Bağımlılara sert konuşmak gerekir.

Soru 13

İslam'da 'Sedd-i Zerai' (Kötülüğe giden yolun kapatılması) ilkesi gereği, içki içmek haram olduğu gibi içki sofrasında oturmak da yasaklanmıştır. Bunun temel hikmeti nedir?

A

Haramı normalleştiren ve teşvik eden ortamdan uzak tutarak korumak

B

İçki içenleri cezalandırmak

C

İnsanları utandırmak

D

Yemeğin tadını bozmamak

Soru 14

Kumarın psikolojik etkilerinden biri olan ve kişinin kaybettiği parayı geri kazanma hırsıyla daha çok oynamasına ve daha çok kaybetmesine neden olan duruma ne denir?

A

Eğlence anlayışı

B

Kazanma stratejisi

C

Şans döngüsü

D

Telafi hırsı (Kovalama davranışı)

Soru 15

İslam'a göre bir şeyin haram olması için Kur'an'da ismen geçmesi şart değildir. 'Kıyas' yöntemiyle, illetleri (sebepleri) aynı olan şeyler de haram sayılır. Buna göre 'Bonzai, Ekstazi' gibi sentetik uyuşturucuların haramlığı hangi illet üzerine kuruludur?

A

Pahalı olma illeti

B

İskâr (Sarhoş etme / Aklı örtme) illeti

C

Yurt dışından gelme illeti

D

Sıvı olma illeti

Soru 16

Bir gencin arkadaş grubuna hayır diyememesi ve 'gruba uyum sağlama' adına zararlı alışkanlıklara başlaması, psikolojideki hangi kavramla açıklanır?

A

Akran baskısı ve sosyal onay ihtiyacı

B

Merak duygusu

C

Özgüven yüksekliği

D

Liderlik

Soru 17

Yeşilay Cemiyeti, ilk kurulduğunda (1920) hangi isimle faaliyetlerine başlamıştır?

A

Darülaceze

B

Himaye-i Etfal

C

Hilal-i Ahdar

D

Hilal-i Ahmer

Soru 18

Sigara dumanında bulunan binlerce zehirli maddeden biri olan 'Amonyak'ın sigaraya eklenmesinin temel ticari amacı nedir?

A

Tadını güzelleştirmek

B

Sigaranın daha yavaş yanmasını sağlamak

C

Dumanın rengini beyazlatmak

D

Nikotinin etkisini artırarak bağımlılığı hızlandırmak

Soru 19

Teknoloji bağımlılığının 'Siberkondria' olarak bilinen türü, kişinin internette ne yapmasını ifade eder?

A

Online alışveriş yapmasını

B

Hastalık belirtilerini internette aratarak hastalık kaygısı yaşamasını

C

Sürekli oyun oynamasını

D

Sosyal medyada başkalarını takip etmesini

Soru 20

Maide Suresi 90. ayette içki, kumar, dikili taşlar ve fal okları 'Rics' (pislik) olarak tanımlanmıştır. İslam alimleri buradaki 'pislik' ifadesini alkol için nasıl yorumlamışlardır?

A

Sadece tadının acı olması olarak

B

Sadece elbiseyi kirleten maddi bir leke olarak

C

Sadece kokusunun kötü olması olarak

D

Hem maddi hem de manevi (hükmî) bir pislik ve şeytan işi bir eylem olarak

Zararlı Alışkanlıklar - Test 7

Hatalı Soru Bildirimi