Soru 1

Peygamber efendimiz bir bayram günü alınan kurbanlık koçun etlerinin dağıtıldıktan sonra kalan kısmını Hz. Aişe'ye sormuş, o da 'Sadece ön kolu kaldı' deyince; Hz. Peygamber 'Desene ön kolu hariç hepsi bizim oldu' (Ahirete baki kaldı) buyurmuştur. Bu olayın infak felsefesindeki yeri nedir?

A

Kurban etlerinin çabuk bozulması

B

Zenginlerin daha az et yemesi gerektiği

C

Harcanıp yok edilen (yenen) değil; ihtiyaç sahibine verilen (paylaşılan) malın aslında insanın ebedi hayatında 'Kendisine kalan asıl serveti' olduğu bilinci

D

Etin ön kısımlarının daha lezzetli olması

Soru 2

Aşağıdaki yargılardan hangisinde zekatla ilgili fıkhî/mantıksal bir HATA (tezat) vardır?

A

Ticari borcu olan bir memur, maaşından borçları düşünce nisaba ulaşamıyorsa zekat vermez.

B

Binek aracı ve oturulan ev asli ihtiyaçtır, zekat hesabına katılmaz.

C

Kişi zekatını amcasına verebilir (eğer fakirse).

D

Anne ve babaya zaten bakmakla yükümlü olunduğundan nafaka/bakım masrafları zekat bütçesinden kesilerek faturadan düşülebilir.

Soru 3

Miras yoluyla hesabına 1 kilogram altın yatan bir genç, aynı gün o altının 'Havl-i Havalân (1 Yıl)' süresini beklemeden tamamının zekatını (1/40) önden ödemek isterse, fıkıh alimlerine göre bu hareket doğru mudur?

A

Hayır, devletin buna henüz 1 yıl boyunca vergi yazmaması gerekir

B

Sadece Ramazan ayındaysa kabul edilir

C

Hayır, zekat kesinlikle o bir yıl dolmadan vadesinden önce verilemez

D

Evet, nisap oluştuktan sonra yoksulun yararına olduğu için zekat 'vadesi gelmeden' de öne çekilerek (peşin) ödenebilir ve çok eftaldir

Soru 4

Hz. Peygamber, Muaz bin Cebel'i Yemen'e vali gönderirken 'Zekatı oranın zenginlerinden alıp, fakirlerine dağıt' emrini vermiştir. Zekatta 'Önce kendi bulunduğun bölgenin yoksulu' ilkesi hangi sosyolojik esasa dayanır?

A

Yol masraflarından kısmak için

B

Altın nakliyesinin tehlikeli olması

C

Komşuluk (muhit/çevre) hakkını şahlandırmak ve her yerel bölgenin kendi içinde mali/sosyal dengede olmasını (refahı tabana yaymayı) sağlamak

D

Başka şehirdeki fakirlerin güvenilmez olması

Soru 5

Fitre sadakasıyla ilgili miktar hesaplamaları (Örn: Buğday/Arpa hacim ölçüleri) Peygamber devrinde yapılırken; günümüzde Diyanet'in bunu 'Parasal/Nakit (Bir günlük doyum gideri)' olarak güncelleyip sabitlemesinin hukukî-fıkhî arka planı nedir?

A

Sünnetin tamamen reddedilmesi

B

Sadece Diyanet bütçesinin böyle istediği içindir

C

Fıkhın değişen pazar şartlarında 'Fakirin asıl yararına (Maksada)' en uygun olan metotla; eşyanın (arpanın) formunu değil işlevini (Doyuruculuk Endeksini) baz alması

D

Toplu parada zenginlere ekstra yük bindirmek amacıdır

Soru 6

Modern dünyada Zekatın 'Sosyal Sigorta' sisteminin en kusursuz ilk modeli olduğunu savunan bir tarihçi, aşağıdaki hangi İslami ilkeyi argüman (kanıt) olarak gösterir?

A

Kurban bayramlarında bol et yenilmesini

B

Topraklardan sadece 1/10 alınmasını

C

Zekatın isteğe bağlı değil (Farz), merkezi bir hak (Tevbe 60) ve sermayenin fakirle zorunlu 'Matematiksel/Kurumsal' paylaşımı olmasını

D

Zekatın yoksulu utandırmamasını

Soru 7

Ramazan orucunu 'Hastalık Şartlarıyla' hiç tutamayanlara sağlanan 'Fidye' çıkış yolu, İslam fıkhındaki hangi evrensel ruh haliyle uyumludur?

A

Kolaylaştırıcılık (Ruhsat), gücün yettiğinden fazlasını istememe adalesi ve ibadetleri esnek 'şefkat' amelleriyle (infak) takas/telafi edebilme vizyonuyla

B

İptal ve başıboşlukla

C

Bedeni zorlama rejimleriyle

D

Zorlayan (Tazyik/Azap) felsefesiyle

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi zekat hesaplamasının temel birimi olan Nisap'ın, enflasyonist çağımızda bir adaletsizlik oluşturmaması için alimler tarafından yapılan bir fıkhî korunma uyarısıdır?

A

Ekonomik krizlerde bütün zekat kurallarını rafa kaldırmak

B

Her yıl zekat miktarını iki katına çıkarmak

C

Altın yerine dolar kabul etmek

D

Değeri düşmüş fıkhî ölçülere (örn: günümüzde gümüş değeri) sığınıp insanları suni zengin göstermemek; zenginlik baremini en reel (Örn: 85 g Altın) standartta adalette tutmak

Soru 9

I. Nisaba dahil olmayan 'asli ihtiyaçlara' binek aracı, ev içi eşyalar ve ev bedeli girer.
II. Sadece kira getiren binalar ve ticari yatırım araziler zekata (gelirlerinden) tabi olur.
Verilen yargılara göre fıkhın mülkiyete bakış felsefesi nedir?

A

Tüm mülkiyetin yasak olduğu inancı

B

Kiracıların haklarının daha çok korunduğu

C

İnsanın temel barınma/yaşama asgari konforunu güvence altına alırken, 'artıcı/nema/yatırım' nitelikli lüks ve ticari büyümeleri paylaşıma zorlaması

D

Ev eşyalarının değersiz görüldüğü

Soru 10

Sonuç olarak, 'Sürekli alan elin' toplumsal ve vicdani zedelenmesini durduracak, 'Veren eli' ise kibrin tuzağından kurtaracak yegâne İslam köprüsü; kelime ve mana özü itibariyle hangi kurumdur?

A

Mahalli bankalar ve kredi faiz sistemleri

B

Devletin kolluk / güvenlik güçleri bütçesi

C

Kaderci bir tembellikle sessizce ölümü beklemek kurumu

D

Allah emrettiği için kulu minnetten, zengini kibirden, parayı tekelden arındıran eşsiz ilahi/hukuki 'Zekat (İnfak)' ve 'Vakıf' mimarisi

Soru 11

'Gelen zekat fonlarıyla sırf eğitim görsün, ilim sahibi olsun ve toplumu kalkındırsın diye öğrenci bursları vermek', Zekat hükümlerinde geçen (Tevbe:60) hangi kavram çatısı altında en güçlü yorumlanabilir?

A

Köleleri azad etmek (Rikab)

B

Fî Sebilillah (Allah yolunda çabalayanlar/İlim yolcuları) veya Fakirler/Miskînler grubu

C

Zekat memurlarının maaş durumu

D

Sadece ordu donatımı ve silah bütçesi

Soru 12

Aşevleri kurmak (Vakıf) harika bir Sadaka-i Cariye'dir. Ancak bir İslam Alimi ('Aşevleri kadar meslek edindirme kursları da vakıftır') demiştir. Alimin yaptığı bu 'yeni nesil vizyon' okumasının hedefi nedir?

A

Daha az para harcamak

B

Devlet okullarına rakip olmak

C

Sadakayı bağımımlılık aracı olmaktan çıkarıp, yoksulu üreten, kendine yeten ve onurlu donanıma (mesleğe) kavuşturacak kalıcı zekat projeleri yaratmak

D

Yemek yapmayı unutturmak

Soru 13

Bir kimse bilerek veya zenginlik kibriyle Zekat ödemeyi (fıkhî bir emri) hayatı boyunca reddederse, İslam'ın 'İnanç (Akaid)' perspektifine göre ne yapmış olur?

A

Namaz kıldığı sürece bir sorun yaşamaz

B

Sadece parasını daha iyi saklamış olur

C

Kaderi böyle yazdığı için mazur görülür

D

İslamın Allah tarafından belirlenen kesin (Farz) bir sınırını inkar ve ihmal ettiği için sadece fıkhî değil imani (inanca dair) büyük bir isyan/reddetme içine girer

Soru 14

İnfak kavramının sadece 'İslam' içi bir kardeşlik mekanizması olarak görülmesi eksiktir. 'Komşusu açken tok yatan bizden değildir' hadisinde 'Müslüman Komşusu' diye bir ayrım var mıdır?

A

Uzak komşuları dışarıda bırakan bir kısıtlamadır

B

Hayır; inanç veya ırk gözetmeksizin, komşuluk, açlık ve mazlumiyet kavramları üzerinden evrensel (tüm insanlığa açık) bir vicdani dayanışmayı işaret eder

C

Evet sadece dindar ve inançlı komşular doyurulmalıdır

D

Bu hadis sadece fakirlere moral vermek için söylenmiştir

Soru 15

Maun Suresinde anılan 'Dini yalanlayanın' profilinde neden salt bir itikadi inkar ('Allah yoktur' deme) değil de 'Yetimi o itip kakar' eylemi (Ahlaki İsyan) de zikredilir?

A

Yetimin kelime anlamının Kur'an'da sadece asi çocuklar olması

B

Yetimlerin genelde yetimhanelerde çok yaramaz olması

C

Özü bozulan vahyin (dini yalanlamanın) en somut faturasının daima ahlaka/vicdana keseceği ve inkarın meyvesinin 'sosyal merhametsizlik' (yetimi hor görme) olduğu tespiti

D

Sadece zengin yetimlere özel önem verilmemesi

Soru 16

Bir kimse malının en döküntü, bozuk (kullanılmayacak derecedeki) kısımlarını toplayıp yoksullara zekat niyetine dağıtırsa bu fıkhî ve ahlaki açıdan neden reddedilir?

A

Ağırlığı gramaj olarak hafif geleceği için

B

Sayısal hesaplamanın zorluğu nedeniyle

C

Zekat, Allah emrettiği için verilir; 'Sevdiğiniz mallardan vermedikçe iyiliğe eremezsiniz' (Al-i İmran 92) ilkesi gereği kötü mal nezaketi bozar

D

Kötü mal fakirleri zehirleyebileceği için

Soru 17

Zekat verirken 'Riya (Gösteriş)' tehlikesini en aza indiren tarihi ve pratik İslami uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

A

Yoksullarla birlikte iftar yemeği düzenlemek

B

Zekatı kişisellikten çıkarıp kurumsallaştırmak; aracı vakıflar, beytülmal (devlet fonu) sistemine yatırıp anonim dağıtmak

C

Sadece nakit parayı geceleri sokakta dolaştırmak

D

Akrabaya vererek isim yapmak

Soru 18

Bir çiftçi tarlasından 10 ton buğday (masrafsız yağmurla) veya bir sarraf kasasından 10 kg altın zekatı ödeyecekse; çiftçinin vereceği Öşür (Toprak Zekatı) oransal (kat) olarak sarrafın vereceği (Ticaret) zekatının kaç katı büyüklüktedir?

A

Altının zekatı tarımınkinden 2 kat fazladır

B

Tarım zekatında oran 1/5 olduğu için 3 katıdır

C

İkisi de aynıdır

D

Tarımsal zekat (1/10), altın ve ticaret zekatının (1/40) oransal (matematiksel) olarak tam 4 katına eşittir

Soru 19

Bir toplumda Zekat kurumu çürür (para stoklanırsa), Kur'an'ın öngördüğü en tehlikeli toplumsal patlama nerede yaşanır?

A

Zenginde kibir, yoksulda kin tavan yapar; sosyal merhamet çöker ve sınıflar (statüler) arası korkunç bir nefret/kaos (suç patlaması) yaşanır

B

Sanayi tamamen çöker

C

Devletin okulları kapanır

D

Spor müsabakalarında rekabet azalır

Soru 20

Zekat verenin malı (psikolojik ve ilahi yasa gereği) bereketlenerek ve arınarak artar. Peki Zekat ALAN kişi, toplumdaki bu döngünün neresindedir? Zekatın ona katkısı zengin olmak mıdır?

A

Zekat alınca onun da hemen ertesi gün başkasına 1/40 harcaması gerekir

B

Evet zekat alan kesinlikle her yıl katlanarak zengin olmalıdır

C

Zekat alan, açlığın ve borç bataklığının çaresizliğinden (ezikliğinden) sıyrılarak; onurlu, üretime katılabilecek, suça bulaşmayacak yaşamsal asgari güvenceye kavuşur

D

Zekat sadece onun günahlarını temizler, maddi bir katkısı olmaz

Zekat ve Sadaka - Test 8

Hatalı Soru Bildirimi