Soru 1

Bir şairin doğayı anlatırken 'yıldızları gökyüzünün incileri' olarak nitelendirmesi, dilin hangi özelliğini vurgular?

A

Yaratıcı hayal gücü ve benzetme yeteneğini

B

Kelimenin tek bir anlama gelmesi gerektiğini

C

Dilin doğrudan bilgi aktarma görevini

D

Sözlük anlamının değişmezliğini

E

Bilimsel bir tanımlama çabasını

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi edebiyatı diğer güzel sanatlardan ayıran en belirgin farktır?

A

Malzemesinin dil olması

B

Yaratıcılık gerektirmesi

C

Güzellik amacı taşıması

D

Duygulara hitap etmesi

E

Hayal gücüne dayanması

Soru 3

I. Edebî dilde sözcükler genellikle yan ve mecaz anlamlarıyla kullanılır.
II. Günlük dilde temel amaç estetik zevk vermektir.
III. Edebiyat, malzemesi dil olan bir sanat dalıdır.
IV. Edebî metinlerde dil göndergesel işlevde kullanılır.

Yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

A

III ve IV

B

I ve III

C

I ve II

D

II ve IV

E

II ve III

Soru 4

Edebî metinlerde yazarın 'kendi dünyasını' yaratması, bu metinlerin hangi niteliğini ortaya koyar?

A

Herkesçe aynı şekilde anlaşılmasını

B

Öğretici bir amacı güttüğünü

C

Kurmaca bir yapı taşıdığını

D

Tarihsel gerçekliği

E

Belgelere dayalı oluşunu

Soru 5

Aşağıdaki metin parçalarından hangisinin söyleyiş özellikleri 'Sözün İnceliği' kavramına daha uygundur?

A

Güneşin veda busesini bıraktığı ufukta, deniz kan ağlıyordu.

B

Su, 0 derecenin altında buz haline gelir ve hacmi genişler.

C

Reçetede yazılan ilaçları eczaneden temin edebilirsiniz.

D

Okul bahçesindeki çöpler her akşam belediyece toplanır.

E

Türkiye'nin başkenti Ankara, İç Anadolu Bölgesi'ndedir.

Soru 6

Bir metindeki 'yalnızlık' kavramının, bilimsel bir makaledeki tanımı ile bir şiirdeki 'kişileştirilerek' anlatılması arasındaki farkı belirleyen ana unsur nedir?

A

Okuyucunun yaş grubu

B

Kullanılan dilin gramer yapısı

C

Metnin yayımlandığı ortam

D

Metnin yazılış amacı ve söyleyiş tarzı

E

Yazarın eğitim seviyesi

Soru 7

Edebî metinlerin en temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

A

Okuyucuda estetik haz ve duygu uyandırmak

B

Bilimsel gerçekleri kitlelere yaymak

C

Tarihî olayları kronolojik aktarmak

D

Topluma ahlak dersi vermek

E

Dil bilgisini öğretmek

Soru 8

Edebiyat, fonetik sanatlar grubu içerisinde yer alır. Bunun en temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

A

Maddi (plastik) malzemeler kullanması

B

Sahne üzerinde icra edilmesi

C

Malzemesinin ses ve dil olması

D

Hareket ve ritmi esas alması

E

Görsel bir yapıya sahip olması

Soru 9

Edebî dilde şairin 'karanlığın sesi', 'hüzünlü yağmur' gibi ifadeler kullanması dilin hangi gücünü gösterir?

A

Çağrışımsal ve imgesel gücünü

B

Dilin sadece iletişim aracı olmasını

C

Kelimelerin sözlük anlamını korumasını

D

Dilin göndergesel işlevini

E

Nesnel bilgi verme gücünü

Soru 10

Aşağıdaki yargılardan hangisi edebî gerçeklik ile bilimsel gerçeklik arasındaki farkı yansıtmaz?

A

Bilim kanıt ararken, edebiyat sezdirmeyi amaçlar.

B

Bilimsel gerçeklik nesnel, edebî gerçeklik özneldir.

C

Bilim gerçeği açıklar, edebiyat gerçeği kurmacayla yorumlar.

D

Edebiyat duyguları, bilim ise mantığı esas alır.

E

Her ikisi de gerçekliği olduğu gibi, hiçbir değişiklik yapmadan sunar.

Soru 11

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde günlük dilin özelliklerinden biri olan 'doğallık' ve 'açıklık' daha baskındır?

A

Hüzün, kapkara bir bulut gibi çöktü odaya.

B

Zamanın çarkları arasında ruhum eziliyor.

C

Marketten iki ekmek ve bir süt almayı unutma.

D

Sessizliğin çığlığı kulaklarımda yankılanıyor.

E

Yıldızlar, gecenin siyah göğsüne dikilmiş pırlantalardır.

Soru 12

Edebî metinlerde gerçeklik, sanatçının hayal gücüyle yoğrularak yeniden inşa edilir. Bu yeni gerçekliğe 'kurmaca' adı verilir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi kurmaca bir gerçekliğin ürünü olamaz?

A

Fabl türünde hayvanların konuşturulması

B

Şairin doğayı bir tablo gibi betimlemesi

C

Bir günlük hava raporunun verileri

D

Bir roman kahramanının iç konuşmaları

E

Masallardaki olağanüstü olaylar

Soru 13

Sözün inceliği, dildeki sıradanlığın sanatçı tarafından kırılarak 'farklı ve yeni' bir söyleyiş oluşturulmasıdır. Bu durum edebiyatın hangi yönünü en iyi tanımlar?

A

İşlevsel amaçlarını

B

Üslup ve sanatsal özgünlüğünü

C

Geniş kitlelere hitap etmesini

D

Öğreticiliğini

E

Nesnel tutumunu

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi edebi dilde kullanılan kelimelerin özelliklerinden biri olamaz?

A

Sadece tek bir sözlük anlamıyla sınırlı kalması

B

Yan anlam kazanması

C

Estetik bir değer taşıması

D

Çağrışım gücünün yüksek olması

E

İmgesel bir yapı kurması

Soru 15

Edebî metinlerde dilin 'şiirsel işlev'de kullanılması, okuyucuda aşağıdakilerden hangisinin oluşmasını sağlar?

A

Hızlı bilgi alma isteği

B

Sayısal verilere ulaşma merakı

C

Dilin kuralları hakkında bilgi sahibi olma

D

Olayın gerçekliğinden şüphe duyma

E

Estetik bir heyecan ve zevk

Soru 16

Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A

Edebiyat insanın iç dünyasını aydınlatır.

B

Edebî eserlerde üslup kaygısı vardır.

C

Edebiyat estetik değerleri korur.

D

Edebî metinler sadece yaşanmış olayları anlatır.

E

Dil, edebiyatın en temel enstrümanıdır.

Soru 17

Edebiyat, tarih boyunca pek çok kuramcı tarafından farklı şekillerde tanımlanmıştır. Kimisi onu 'güzeli arama', kimisi 'gerçeği yansıtma', kimisi ise 'dili dönüştürme' olarak görmüştür. Bu durum edebiyatın hangi özelliğini kanıtlar?

A

Nesnel bir bilim dalı olduğunu

B

Toplumsal faydayı her şeyin üstünde tuttuğunu

C

Belirli kalıplarla sınırlandırılamayacağını

D

Sadece geçmişe odaklandığını

E

Bilimsel gerçekleri temel aldığını

Soru 18

I. Edebî metinlerde anlatım özneldir.
II. Edebî metinlerde kelimeler ağırlıklı olarak gerçek anlamdadır.
III. Edebî metinlerin kurgusal bir dünyası vardır.
IV. Edebî metinler dış dünyayı olduğu gibi yansıtır.

Numaralanmış bilgilerden hangileri yanlıştır?

A

I ve IV

B

II ve IV

C

I ve II

D

II ve III

E

III ve IV

Soru 19

Edebî dilde 'güneşin batışı' yerine 'günün yorulup uykuya dalması' denmesi aşağıdakilerden hangisine örnektir?

A

Dilin göndergesel işlevi

B

Bilimsel bir açıklama

C

Edebî söyleyiş ve imge

D

Nesnel betimleme

E

Günlük dilin sıradanlığı

Soru 20

Duyu organlarımızla algıladığımız dış dünya gerçekliğini olduğu gibi değil, bir duygu veya kavramı temsil edecek şekilde zihinde canlandırmaya ---- denir.

Cümlede boş bırakılan yere hangisi gelmelidir?

A

Kanıtlama

B

Nesnellik

C

Öğreticilik

D

Betimleme

E

İmge

Edebiyat, Edebi Söyleyişin Özellikleri - Test 6

Hatalı Soru Bildirimi