Soru 1

Edebî metinlerin en temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

A

Bilimsel gerçekleri kitlelere yaymak

B

Tarihî olayları kronolojik aktarmak

C

Okuyucuda estetik haz ve duygu uyandırmak

D

Topluma ahlak dersi vermek

E

Dil bilgisini öğretmek

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi edebi dilde kullanılan kelimelerin özelliklerinden biri olamaz?

A

Yan anlam kazanması

B

Sadece tek bir sözlük anlamıyla sınırlı kalması

C

Estetik bir değer taşıması

D

İmgesel bir yapı kurması

E

Çağrışım gücünün yüksek olması

Soru 3

Bir şairin doğayı anlatırken 'yıldızları gökyüzünün incileri' olarak nitelendirmesi, dilin hangi özelliğini vurgular?

A

Kelimenin tek bir anlama gelmesi gerektiğini

B

Bilimsel bir tanımlama çabasını

C

Sözlük anlamının değişmezliğini

D

Dilin doğrudan bilgi aktarma görevini

E

Yaratıcı hayal gücü ve benzetme yeteneğini

Soru 4

Edebî metinlerde yazarın 'kendi dünyasını' yaratması, bu metinlerin hangi niteliğini ortaya koyar?

A

Tarihsel gerçekliği

B

Belgelere dayalı oluşunu

C

Kurmaca bir yapı taşıdığını

D

Öğretici bir amacı güttüğünü

E

Herkesçe aynı şekilde anlaşılmasını

Soru 5

Aşağıdaki yargılardan hangisi edebî gerçeklik ile bilimsel gerçeklik arasındaki farkı yansıtmaz?

A

Bilimsel gerçeklik nesnel, edebî gerçeklik özneldir.

B

Bilim kanıt ararken, edebiyat sezdirmeyi amaçlar.

C

Edebiyat duyguları, bilim ise mantığı esas alır.

D

Her ikisi de gerçekliği olduğu gibi, hiçbir değişiklik yapmadan sunar.

E

Bilim gerçeği açıklar, edebiyat gerçeği kurmacayla yorumlar.

Soru 6

Aşağıdaki metin parçalarından hangisinin söyleyiş özellikleri 'Sözün İnceliği' kavramına daha uygundur?

A

Okul bahçesindeki çöpler her akşam belediyece toplanır.

B

Su, 0 derecenin altında buz haline gelir ve hacmi genişler.

C

Güneşin veda busesini bıraktığı ufukta, deniz kan ağlıyordu.

D

Reçetede yazılan ilaçları eczaneden temin edebilirsiniz.

E

Türkiye'nin başkenti Ankara, İç Anadolu Bölgesi'ndedir.

Soru 7

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde günlük dilin özelliklerinden biri olan 'doğallık' ve 'açıklık' daha baskındır?

A

Yıldızlar, gecenin siyah göğsüne dikilmiş pırlantalardır.

B

Sessizliğin çığlığı kulaklarımda yankılanıyor.

C

Hüzün, kapkara bir bulut gibi çöktü odaya.

D

Zamanın çarkları arasında ruhum eziliyor.

E

Marketten iki ekmek ve bir süt almayı unutma.

Soru 8

Sözün inceliği, dildeki sıradanlığın sanatçı tarafından kırılarak 'farklı ve yeni' bir söyleyiş oluşturulmasıdır. Bu durum edebiyatın hangi yönünü en iyi tanımlar?

A

Geniş kitlelere hitap etmesini

B

Nesnel tutumunu

C

Üslup ve sanatsal özgünlüğünü

D

İşlevsel amaçlarını

E

Öğreticiliğini

Soru 9

Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A

Edebiyat insanın iç dünyasını aydınlatır.

B

Edebiyat estetik değerleri korur.

C

Edebî eserlerde üslup kaygısı vardır.

D

Edebî metinler sadece yaşanmış olayları anlatır.

E

Dil, edebiyatın en temel enstrümanıdır.

Soru 10

Edebiyat, tarih boyunca pek çok kuramcı tarafından farklı şekillerde tanımlanmıştır. Kimisi onu 'güzeli arama', kimisi 'gerçeği yansıtma', kimisi ise 'dili dönüştürme' olarak görmüştür. Bu durum edebiyatın hangi özelliğini kanıtlar?

A

Toplumsal faydayı her şeyin üstünde tuttuğunu

B

Sadece geçmişe odaklandığını

C

Bilimsel gerçekleri temel aldığını

D

Belirli kalıplarla sınırlandırılamayacağını

E

Nesnel bir bilim dalı olduğunu

Soru 11

Duyu organlarımızla algıladığımız dış dünya gerçekliğini olduğu gibi değil, bir duygu veya kavramı temsil edecek şekilde zihinde canlandırmaya ---- denir.

Cümlede boş bırakılan yere hangisi gelmelidir?

A

Öğreticilik

B

Kanıtlama

C

Nesnellik

D

İmge

E

Betimleme

Soru 12

Bir metindeki 'yalnızlık' kavramının, bilimsel bir makaledeki tanımı ile bir şiirdeki 'kişileştirilerek' anlatılması arasındaki farkı belirleyen ana unsur nedir?

A

Okuyucunun yaş grubu

B

Yazarın eğitim seviyesi

C

Metnin yazılış amacı ve söyleyiş tarzı

D

Metnin yayımlandığı ortam

E

Kullanılan dilin gramer yapısı

Soru 13

Edebiyat, fonetik sanatlar grubu içerisinde yer alır. Bunun en temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

A

Sahne üzerinde icra edilmesi

B

Görsel bir yapıya sahip olması

C

Hareket ve ritmi esas alması

D

Malzemesinin ses ve dil olması

E

Maddi (plastik) malzemeler kullanması

Soru 14

Edebî dilde şairin 'karanlığın sesi', 'hüzünlü yağmur' gibi ifadeler kullanması dilin hangi gücünü gösterir?

A

Dilin göndergesel işlevini

B

Çağrışımsal ve imgesel gücünü

C

Nesnel bilgi verme gücünü

D

Kelimelerin sözlük anlamını korumasını

E

Dilin sadece iletişim aracı olmasını

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi edebiyatı diğer güzel sanatlardan ayıran en belirgin farktır?

A

Hayal gücüne dayanması

B

Güzellik amacı taşıması

C

Yaratıcılık gerektirmesi

D

Duygulara hitap etmesi

E

Malzemesinin dil olması

Soru 16

Edebî metinlerde dilin 'şiirsel işlev'de kullanılması, okuyucuda aşağıdakilerden hangisinin oluşmasını sağlar?

A

Dilin kuralları hakkında bilgi sahibi olma

B

Olayın gerçekliğinden şüphe duyma

C

Hızlı bilgi alma isteği

D

Sayısal verilere ulaşma merakı

E

Estetik bir heyecan ve zevk

Soru 17

Edebî metinlerde gerçeklik, sanatçının hayal gücüyle yoğrularak yeniden inşa edilir. Bu yeni gerçekliğe 'kurmaca' adı verilir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi kurmaca bir gerçekliğin ürünü olamaz?

A

Bir roman kahramanının iç konuşmaları

B

Şairin doğayı bir tablo gibi betimlemesi

C

Bir günlük hava raporunun verileri

D

Fabl türünde hayvanların konuşturulması

E

Masallardaki olağanüstü olaylar

Soru 18

I. Edebî dilde sözcükler genellikle yan ve mecaz anlamlarıyla kullanılır.
II. Günlük dilde temel amaç estetik zevk vermektir.
III. Edebiyat, malzemesi dil olan bir sanat dalıdır.
IV. Edebî metinlerde dil göndergesel işlevde kullanılır.

Yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

A

II ve III

B

I ve III

C

I ve II

D

III ve IV

E

II ve IV

Soru 19

I. Edebî metinlerde anlatım özneldir.
II. Edebî metinlerde kelimeler ağırlıklı olarak gerçek anlamdadır.
III. Edebî metinlerin kurgusal bir dünyası vardır.
IV. Edebî metinler dış dünyayı olduğu gibi yansıtır.

Numaralanmış bilgilerden hangileri yanlıştır?

A

II ve III

B

I ve II

C

I ve IV

D

II ve IV

E

III ve IV

Soru 20

Edebî dilde 'güneşin batışı' yerine 'günün yorulup uykuya dalması' denmesi aşağıdakilerden hangisine örnektir?

A

Dilin göndergesel işlevi

B

Nesnel betimleme

C

Günlük dilin sıradanlığı

D

Edebî söyleyiş ve imge

E

Bilimsel bir açıklama

Edebiyat, Edebi Söyleyişin Özellikleri - Test 6

Hatalı Soru Bildirimi